هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، روز شنبه، ۲۱ نوامبر در گفتوگو با شبکه تلویزیونی «TGRT Haber» اعلام کرد که سیاست کنونی آنکارا در چارچوب ائتلاف دفاعی مکه، بر دفاع از عربستان سعودی متمرکز است و هنوز تصمیمی درباره اعزام نیرو به یمن اتخاذ نشده است.
فیدان گفت: سیاست کنونی ما معطوف به دفاع از عربستان سعودی است؛ هیچ تصمیمی درباره اعزام نیرو به داخل یمن گرفته نشده است. با این حال، حمایتهای لازم برای دفاع از عربستان سعودی ارائه میشود.
وی همکاری صنایع دفاعی میان ترکیه، پاکستان، عربستان سعودی و شرکای احتمالی آینده را یکی از ارکان اصلی ائتلاف دفاعی مکه توصیف کرد و به مشکلاتی اشاره کرد که ترکیه در گذشته به دلیل خودداری متحدانش از تأمین تسلیحات با آن مواجه شده است.
وزیر امور خارجه ترکیه تأکید کرد که پیمان امنیتی مکه علیه هیچ کشوری تشکیل نشده و هدف کشورهای عضو، تقویت اعتماد متقابل و گسترش همکاریهای اقتصادی است.
فیدان درباره تعهدات دفاعی این پیمان توضیح داد که سازوکاری مشابه ماده پنجم پیمان ناتو، به معنای مداخله نظامی خودکار نیست و اجرای آن به ارزیابی تهدیدها، تبادل اطلاعات مشترک، برنامهریزی دفاعی و دریافت مجوز از مجلس ملی کبیر ترکیه نیاز دارد.
وی در این زمینه به مأموریتهای نظامی ترکیه در سوریه، عراق، سومالی، لبنان و آبهای بینالمللی اشاره کرد.
فیدان همچنین گفت عربستان سعودی در موضوع یمن با نزدیک به ۳۰ کشور همکاری دارد و حملات مکرر آمریکا، بریتانیا و کشورهای اروپایی علیه شبهنظامیان حوثی نتوانسته است جنگ را متوقف کند.
به گفته وی، حملات شبهنظامیان حوثی در تنگه بابالمندب، بحران یمن را به تهدیدی برای امنیت جهانی تبدیل کرده است.
دیپلماسی پیشدستانه و همکاریهای منطقهای
وزیر امور خارجه ترکیه در بخش دیگری از این گفتوگو اعلام کرد که آنکارا در چارچوب چشمانداز رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، به دنبال ایجاد سازوکارهای منطقهای کارآمد و نوآورانه بهجای ساختارهای صرفاً نمادین است.
وی ائتلاف دفاعی مکه، گروه چهارمنطقهای موسوم به R4 متشکل از ترکیه، مصر، پاکستان و عربستان سعودی و گروه هشت غزه را از جمله این برنامهها برشمرد.
فیدان اظهار داشت که سیاست پیشدستانه ترکیه در حوزههای راهبردی و اقدام پیش از تشدید بحرانها، مانع سرایت تهدیدهای وجودی منطقهای و جهانی به این کشور شده و آنکارا را به بازیگری تبدیل کرده است که همواره مورد مراجعه قرار میگیرد.
وی افزود مفهوم مسئولیتپذیری منطقهای که ترکیه بر آن تأکید دارد، اکنون از سوی رهبران اروپایی نیز مطرح میشود.
فیدان با اشاره به اهمیت سازوکارهای غیررسمی و غیرالزامآور برای گفتوگوهای صریح و بدون تشریفات دیپلماتیک گفت در شرایطی که آمریکا همزمان با جنگ روسیه و اوکراین در حال کاهش حضور امنیتی خود در اروپا است، ترکیه میزبان نشست گروه چها اروپایی E4، شامل فرانسه، آلمان، ایتالیا و بریتانیا، و گروه چهارمنطقهای R4 در استانبول بوده است.
وی از برنامهریزی برای برگزاری دومین نشست این گروهها در ماه آینده در برلین خبر داد و گفت این نشست اگر همهچیز بهخوبی پیش برود برگزار خواهد شد.
پیشنهاد ترکیه برای تضمین امنیت گذرگاههای دریایی
وزیر امور خارجه ترکیه همچنین به پیشنهاد آنکارا در نشست ماه گذشته وزیران امور خارجه گروه ۲۰ در آمریکا اشاره کرد.
به گفته فیدان، ترکیه پیشنهاد داده است اعلامیهای جهانی و الزامآور تصویب شود که عبور و مرور بدون وقفه کشتیهای تجاری از گذرگاههای راهبردی دریایی، از جمله تنگه هرمز، تنگههای ترکیه، جبلالطارق، مالاکا و کانال پاناما را بدون توجه به جنگها یا شرایط جهانی تضمین کند.
وی با هشدار درباره افزایش تهدیدها علیه کشتیرانی تجاری در دریای سیاه گفت تشدید درگیریها امنیت کشتیهای تجاری را بیش از گذشته به خطر انداخته و کشتیها بهصورت روزانه هدف حمله قرار میگیرند.
فیدان افزود روسیه و اوکراین اعلام کردهاند که کشتیها را هدف قرار خواهند داد.
وزیر امور خارجه ترکیه تأکید کرد که در کنار هشدارهای وزارت حملونقل و زیرساختها و فرماندهی نیروهای دریایی کشور، آنکارا از طریق نهادهای گارد ساحلی و مسئولان حملونقل با روسیه و اوکراین در تماس است.
وی همچنین گفت مقامهای ترکیه به کشتیهای حامل شهروندان ترک توصیه کردهاند از ورود به مناطق درگیری خودداری کنند.
















