منابع حقوق بشری: شمار جانباختگان اعتراضات ایران به ۵۴۴ نفر رسید
بر اساس گزارش منابع حقوق بشری، شمار جانباختگان اعتراضات سراسری ایران که پانزدهمین روز خود را پشت سر گذاشته است، به دستکم ۵۴۴ نفر رسیده و بیش از ۱۰ هزار و ۶۸۱ نفر نیز بازداشت شدهاند.
به گفته این منابع، اعتراضات تاکنون در ۵۸۵ نقطه از جمله ۱۸۶ شهر در هر ۳۱ استان کشور برگزار شده است. قطع اینترنت از روز سیزدهم اعتراضات، روند گردآوری و راستیآزمایی مستقل اطلاعات را بهطور جدی مختل کرده، اما دریافت دادهها و مستندات تصویری تازه طی ۲۴ ساعت گذشته به جهش آماری در شمار تلفات منجر شده است.
بر اساس آمار تجمیعی اعلامشده، از مجموع جانباختگان تأییدشده، ۴۸۳ نفر معترض، ۴۷ نفر از نیروهای نظامی و انتظامی، یک مقام غیرنظامی وابسته به حکومت (دادستان) و پنج شهروند غیرمعترض بودهاند. همچنین جانباختن هشت کودک زیر ۱۸ سال در جریان اعتراضات ثبت شده که در آمار اصلی لحاظ نشده است. افزون بر این، این نهادها اعلام کردهاند که ۵۷۹ گزارش دیگر از مرگ افراد همچنان در دست بررسی قرار دارد.
در حوزه بازداشتها، منابع حقوق بشری اعلام کردهاند که با دسترسی به دادههای تازه از چند زندان، شمار بازداشتشدگان محرز به ۱۰ هزار و ۶۸۱ نفر رسیده و تاکنون ۹۶ مورد اعتراف بازداشتشدگان در رسانههای رسمی یا نزدیک به حکومت منتشر شده است.
همزمان، قطع سراسری اینترنت وارد چهارمین روز خود شده است. بنا بر اعلام نتبلاکس، سطح اتصال ایران به اینترنت جهانی همچنان حدود یک درصد میزان عادی است؛ وضعیتی که دسترسی عمومی به اطلاعات و ارتباط شهروندان را به حداقل رسانده است.
در واکنش به این وضعیت، هیئت حقیقتیاب بینالمللی مستقل سازمان ملل از مقامهای ایرانی خواسته است فوراً اینترنت و تلفن همراه را برقرار کرده و به سرکوب خشونتآمیز پایان دهند. این هیئت همچنین نسبت به گزارشهایی درباره دستور شورای عالی امنیت ملی برای سرکوب قاطع و بدون خویشتنداری ابراز نگرانی کرده است.
در ساعات گذشته، انتشار گسترده ویدئوهایی از پزشکی قانونی کهریزک و مراکز وابسته به پزشکی قانونی تهران، به گفته منابع حقوق بشری، نقش مهمی در افزایش توان راستیآزمایی و تکمیل پروندههای مرگ داشته است.
این ویدئوها پیکرهای متعدد و حضور خانوادهها برای شناسایی اجساد را نشان میدهد. در همین حال، صداوسیما نیز گزارشی ویدئویی از یک سوله بزرگ منتشر کرده، اما روایت رسمی مسئولیت مرگها را متوجه معترضان دانسته است.
در سطح مواضع رسمی، دولت ایران شامگاه ۲۱ دی سه روز عزای عمومی اعلام کرده و بدون اشاره به نقش نیروهای امنیتی، خشونتها را به آنچه تروریستها خوانده نسبت داده است.
در عرصه بینالمللی، سازمان عفو بینالملل فراخوانی اضطراری برای جمعآوری شواهد مربوط به قربانیان منتشر کرده و شماری از دولتها و نهادهای بینالمللی با صدور بیانیههایی خواستار توقف خشونت و بازگرداندن اینترنت در ایران شدهاند.