بیست‌ونهم اکتبر؛ صد و یکمین سالروز اعلام جمهوریت ترکیه با شور و شادی در شهرهای مختلف کشور گرامی داشته شد. کوچه‌ها و خیابان‌ها در سرتاسر ترکیه با پرچم ملی و پوسترهای آتاترک تزیین شدند. علاوه بر این، این روز مهم در دیگر کشورهای ترک از جمله جمهوری آذربایجان، ترکمنستان، قرقیزستان، قزاقستان، جمهوری ترک قبرس شمالی و ازبکستان با برگزاری مراسم‌های متنوع گرامی داشته شد.

در ترکیه، از کودکان هفت‌ساله تا کهنسالان هفتادساله، همه به خیابان‌ها آمده‌اند تا این روز تاریخی را جشن بگیرند. کلان‌شهرهایی مانند آنکارا، استانبول و ازمیر به‌عنوان کانون اصلی جشن‌های سالگرد جمهوریت شناخته می‌شوند.

در این شهرها، برنامه‌های ویژه‌ای از جمله کنسرت‌ها، نمایشگاه‌ها و رژه‌های نظامی برگزار شد. رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، نیز برنامه‌ای فشرده برای این روز در نظر گرفت.

وی صبح روز بیست و نهم با حضور در آنیت‌کابیر، آرامگاه ابدی مصطفی کمال آتاترک، به بنیان‌گذار جمهوریت ادای احترام کرد. سپس مراسم ویژه‌ای به مناسبت سالگرد جمهوریت در مجتمع ریاست‌جمهوری برگزار شد. یکی از مهم‌ترین برنامه‌های رئیس‌جمهور، شرکت در مراسم تحویل بالگرد گؤک‌بی (T625 Gökbey) به نیروی هوایی ترکیه بود.

جمهوری آذربایجان

در جمهوری آذربایجان، مراسمی در مزار نمادین شهدای ترکیه در باکو با حضور جاهد باغچی، سفیر ترکیه در این کشور و مقامات دیگر از جمله نمایندگان نظامی و دیپلماتیک ترکیه، به همراه جمعی از شهروندان و تجار ترکیه مقیم آذربایجان و برخی مقامات آذربایجان و جمهوری ترک قبرس برگزار شد.

همچنین، مراسم دیگری در دبیرستان ترکیه‌ای آنادولو باکو شامل اجرای برنامه‌های هنری و اهدای جوایز به دانش‌آموزان برگزیده مسابقات شعر و نقاشی برگزار گردید.

مراسم دیگری نیز در مرکز فرهنگی حیدر علی‌اف، با حضور رئیس مجلس ملی آذربایجان، صاحیبه غفارووا و سفیر ترکیه برگزار شد. صاحیبه غفارووا در سخنانی از دستاوردهای ترکیه تحت رهبری رئیس‌جمهور اردوغان یاد کرد و حمایت سیاسی و معنوی ترکیه از آذربایجان در جنگ دوم قره‌باغ را ستود. او تأکید کرد که روابط برادری و دوستی میان دو کشور به اوج خود رسیده است.

جاهد باغچی نیز بر ادامه حمایت ترکیه از آذربایجان و تقویت روابط اقتصادی و تجاری با کشورهای ترک تأکید کرد. در پایان این مراسم، مهمانان با غذاهای ترکی پذیرایی شدند.

ازبکستان

در ازبکستان، سالگرد ۱۰۱ سالگی جمهوریت ترکیه با میزبانی سفیر ترکیه در تاشکند، اولگان بکار، و حضور نخست‌وزیر ازبکستان و مقامات این کشور برگزار شد. این مراسم پس از سرودهای ملی با پیام ویدئویی رئیس‌جمهور ترکیه آغاز شد. بکار در سخنانی به روابط نزدیک و مبتنی بر دوستی میان ترکیه و ازبکستان اشاره و بر پیشرفت همکاری‌ها در زمینه‌های مختلف تأکید نمود. همچنین به مناسبت روز جمهوری، مراسمی در مدرسه ابتدایی ترکیه‌ای تاشکند برگزار شد که شامل شعرخوانی و نمایش رقص‌های محلی بود.

ترکمنستان

در ترکمنستان، مراسمی به این منظور در مرکز فرهنگی سفارت ترکیه با حضور سفیر و نمایندگان نهادهای مختلف برگزار شد. سفیر ترکیه، احمد دمیراؤک، بر اهمیت جمهوریت و دستاوردهای آن تأکید کرد و از نقش ترکیه به‌عنوان منبع الهام در منطقه یاد کرد.

قبرس شمالی

در جمهوری ترک قبرس شمالی، مراسمی مقابل بنای یادبود آتاترک با حضور رئیس‌جمهور ارسین تاتار و مقامات بلندپایه برگزار شد. تاتار و سفیر ترکیه، یاسین اکرم سریم، در پیام‌های خود به میراث آتاترک و عزم برای حفاظت از جمهوریت تأکید کردند.

قرقیزستان

در قرقیزستان، مراسم روز جمهوریت با حضور سفیر ترکیه و نمایندگان نهادهای آموزشی برگزار شد. سفیر ترکیه، صادق دوغان، به تاریخ ترکیه و تعهد برای حفاظت از جمهوریت اشاره کرد. همچنین در مدارس ترکیه‌ای در قیرقیزستان، برنامه‌های فرهنگی شامل شعرخوانی و نمایش ویدئویی برگزار شد.

درباره روز جمهوریت

پیمان صلح لوزان که در ۲۴ ژوئیه ۱۹۲۳ میان جمهوری ترکیه و کشورهای متفقین (بریتانیا، فرانسه، ایتالیا، یونان و دیگر کشورها) در شهر لوزان سوئیس به امضا رسید، یکی از مهم‌ترین معاهدات تاریخی قرن بیستم به شمار می‌آید. با امضای این پیمان، دوره امپراتوری عثمانی به پایان رسید و جمهوری نوین ترکیه تأسیس شد.

سرانجام در ۲۹ اکتبر ۱۹۲۳، مجلس کبیر ملت ترکیه به رهبری مصطفی کمال آتاترک، نظام جمهوریت را به طور رسمی در ترکیه اعلام کرد و ریاست‌جمهوری کشور به آتاترک واگذار شد. در سیزدهم اکتبر ۱۹۲۳، آنکارا به‌عنوان مرکز دولت و پایتخت جمهوری نوین ترکیه معرفی شد.

بعد از اعلام جمهوریت، دوره جدیدی در تاریخ ترکیه آغاز شد.