ایالات متحده روز شنبه، ۳۰ مه اعلام کرد در صورت شکست تلاشهای دیپلماتیک، توان ازسرگیری جنگ با ایران را دارد. این اظهارات در حالی مطرح میشود که مذاکرات درباره توافقی احتمالی برای پایان دادن به جنگ میان آمریکا، اسرائیل و ایران ادامه دارد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرد هرگونه توافق باید با خطوط قرمز واشنگتن مطابقت داشته باشد. به گفته او، یکی از شروط اصلی آمریکا این است که ایران هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نکند.
کاخ سفید پیشتر اعلام کرده بود که ترامپ به تصمیمگیری درباره یک توافق احتمالی نزدیک شده است، اما تهران وجود هرگونه توافق نهایی را رد کرده است.
بر اساس گزارش خبرگزاری فرانسه، منابع آمریکایی گفتهاند متن توافق در انتظار تأیید نهایی رئیسجمهور آمریکا بوده است، اما ترامپ پس از نشست روز جمعه در اتاق وضعیت کاخ سفید تصمیمی در این زمینه اتخاذ نکرد.
پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، که برای شرکت در یک نشست دفاعی در سنگاپور حضور داشت، روز شنبه گفت: بیش از آنچه لازم است توانایی داریم که جنگ را از سر بگیریم.
همزمان، فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد نیروهای آمریکایی همچنان در سراسر منطقه حضور دارند و هوشیار باقی ماندهاند.
روند مذاکرات پس از حملات آمریکا به بندرعباس و پاسخ متقابل ایران با آتش تلافیجویانه با ابهام بیشتری مواجه شده است.
یک رسانه دولتی ایران نیز به نقل از بیانیه ارتش این کشور گزارش داد سامانههای پدافند هوایی یک پهپاد آمریکایی _ اسرائیلی را سرنگون کردهاند.
با وجود این تحولات، تلاشهای دیپلماتیک ادامه دارد. یکی از محورهای مذاکرات، توقف درگیریها در لبنان است؛ موضوعی که ایران تأکید کرده باید در هر توافقی برای پایان جنگ گنجانده شود. این در حالی است که نیروهای اسرائیلی به پیشروی در لبنان ادامه دادهاند و همزمان هیئتهای نظامی دو کشور در پنتاگون دیدار کردهاند.
ترامپ همچنین اعلام کرد بازگشایی تنگه هرمز و تعهد ایران به عدم توسعه سلاح هستهای از اولویتهای اصلی واشنگتن در مذاکرات است.
یک مقام کاخ سفید به خبرگزاری فرانسه گفت: رئیسجمهور ترامپ تنها توافقی را خواهد پذیرفت که به نفع آمریکا باشد و خطوط قرمز او را تأمین کند.
این مقام افزود: ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.
در مقابل، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، ضمن رد شروط مطرحشده از سوی واشنگتن گفت که ایران ۴۷ سال پیش با زبان «باید» خداحافظی کرده است.
بقایی همچنین تأکید کرد تبادل پیامها میان دو طرف ادامه دارد، اما هنوز هیچ توافق نهایی حاصل نشده است.
ترامپ در پیامی در شبکههای اجتماعی اعلام کرد که در صورت توافق احتمالی ایران مینهای دریایی را از تنگه هرمز جمعآوری خواهد کرد و به بستن این آبراه بدون دریافت عوارض پایان خواهد داد. وی همچنین گفت آمریکا محاصره خود را لغو میکند و دو کشور برای خارج کردن و نابودسازی اورانیوم غنیشده ایران همکاری خواهند کرد. به گفته وی، تا اطلاع ثانوی هیچ پولی مبادله نخواهد شد.
در مقابل، خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه پاسداران ایران به نقل از منابعی گزارش داد تهران خواستار آزادسازی فوری ۱۲ میلیارد دلار پیش از ورود به مرحله بعدی مذاکرات شده است.
این منابع همچنین اعلام کردند در متن توافق مورد بحث، بندی درباره بازگشایی بدون عوارض تنگه هرمز وجود ندارد و ادعای نابودی مواد هستهای ایران نیز اساساً بیپایه است.
خبرگزاری ایسنا در ایران نیز به نقل از علیرضا سلیمی، نماینده مجلس ایران، گزارش داد طرحی برای اجرای مدیریت و حاکمیت ایران بر تنگه هرمز بهزودی در مجلس به تصویب خواهد رسید.
از سوی دیگر، خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران گزارش داد محاصره آمریکا در تنگه هرمز همچنان برقرار است و کشتیهای آمریکایی از سوی سنتکام هشدار دریافت میکنند که متوقف شوند و از خط محاصره عبور نکنند.
در همین حال، تنشها در جبهه لبنان نیز ادامه دارد. ارتش اسرائیل روز شنبه برای ساکنان هفت روستا در جنوب لبنان هشدار تخلیه صادر کرد. این اقدام پس از آن صورت گرفت که بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، اعلام کرد نیروهای این کشور در داخل لبنان پیشروی بیشتری داشتهاند.
اسرائیل همچنین به حملات خود در جنوب لبنان ادامه داده است. جوزف عون، رئیسجمهور لبنان، در تماس تلفنی با مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، بر لزوم بهکارگیری همه تلاشها برای دستیابی به آتشبس تأکید کرد.
آتشبس میان اسرائیل و حزبالله که از ۱۷ آوریل آغاز شده، تاکنون بهطور کامل اجرا نشده و دو طرف یکدیگر را به نقض آن متهم کردهاند.
در اوایل ماه مارس، حزبالله لبنان که از حمایت ایران برخوردار است، در واکنش به کشته شدن علی خامنهای، رهبر وقت ایران در حمله مشترک آمریکا و اسرائیل، موشکهایی به سوی اسرائیل شلیک کرد. این اقدام به حملات گسترده اسرائیل در لبنان و آغاز عملیات زمینی این کشور منجر شد.
اسرائیل و لبنان از ماه آوریل مذاکرات مستقیم را آغاز کردهاند و انتظار میرود دور چهارم این مذاکرات هفته آینده برگزار شود.
