همسران شماری از سران کشورها و دولت‌ها در چارچوب سی‌ویکمین کنفرانس اعضای کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد درباره تغییرات اقلیمی (کاپ ۳۱) در آنتالیا، اعلام کردند که ابتکار پسماند صفر به جنبشی بین‌المللی تبدیل شده است و از پیشبرد اهداف این برنامه حمایت کردند.
در نشست عالی‌رتبه همسران سران کشورها و دولت‌ها با عنوان «راه‌اندازی ائتلاف جهانی پسماند صفر»، امینه اردوغان، همسر رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، به همراه همسران شماری از رهبران جهان و نمایندگان نهادهای سازمان ملل متحد حضور داشتند.
زراعت میرضیایف، همسر شوکت میرضیایف، رئیس‌جمهور ازبکستان؛ زبیده رحمان، همسر طارق رحمان، نخست‌وزیر بنگلادش؛ الکساندر دو کرو، مدیر برنامه توسعه سازمان ملل متحد؛ آنسلی سیمینا، همسر رئیس‌جمهور ایالات فدرال میکرونزی؛ آناکلاودیا راسباخ، مدیر اجرایی برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد؛ ساجیده محمد، بانوی اول مالدیو؛ گئتا سلمانه چاپو، بانوی اول موزامبیک؛ نیلدن بکتاش ارهورمان، همسر رئیس‌جمهور جمهوری ترک قبرس شمالی؛ فرانسین نتاکاروتیمانا از بوروندی؛ زینب سلیمان، عروس نخست‌وزیر پاکستان، و جانجا لولا دا سیلوا، همسر رئیس‌جمهور برزیل، از سخنرانان این نشست بودند.
زراعت میرضیایف با قدردانی از امینه اردوغان برای دعوت به اجلاس کاپ ۳۱ و میزبانی از شرکت‌کنندگان گفت: ابتکار پسماند صفر که با رهبری شما آغاز شد، امروز به جنبشی بین‌المللی تبدیل شده است. این ابتکار اکنون وارد مرحله تازه‌ای می‌شود و ما از تشکیل ائتلاف جهانی پسماند صفر به‌طور کامل حمایت می‌کنیم.
وی با تأکید بر اینکه این ابتکار بر ارزش‌گذاری برای منابع طبیعی، جلوگیری از اسراف و مسئولیت‌پذیری در قبال نسل‌های آینده استوار است، به افزایش جمعیت و مصرف در جهان و رشد حجم پسماندها اشاره کرد.
همسر رئیس‌جمهور ازبکستان گفت: بر اساس برآوردهای برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد، حجم پسماندهای جامد شهری جهان ممکن است تا سال ۲۰۵۰ به سالانه ۳.۸ میلیارد تن برسد. همچنین هدررفت سالانه یک میلیارد تن مواد غذایی باید برای همه ما مایه نگرانی جدی باشد.
میرضیایوا همچنین با اشاره به تشدید پیامدهای تغییرات اقلیمی به‌ویژه در آسیای مرکزی، اعلام کرد که حفاظت از محیط زیست و سازگاری با تغییرات اقلیمی به یکی از اولویت‌های اصلی سیاست ملی ازبکستان تبدیل شده است.
رهبری در پیشبرد برنامه پسماند صفر الهام‌بخش است
زبیده رحمان، همسر نخست‌وزیر بنگلادش، با ابراز خرسندی از حضور در این نشست، رهبری امینه اردوغان در پیشبرد برنامه پسماند صفر را الهام‌بخش توصیف کرد.
وی تأکید کرد که بنگلادش از تشکیل ائتلاف جهانی پسماند صفر استقبال می‌کند و قاطعانه از آن حمایت خواهد کرد؛ زیرا اهداف این ائتلاف با چشم‌انداز دولت بنگلادش برای ایجاد محیط زیستی پاک‌تر، جوامعی سالم‌تر، اتخاذ تدابیر پیشگیرانه و دستیابی به آینده‌ای پایدار همسو است.
رحمان با بیان اینکه هیچ کشوری به‌تنهایی قادر به تحقق هدف پسماند صفر نیست، گفت: ما به منابع مالی اقلیمی مقرون‌به‌صرفه، انتقال فناوری و ظرفیت‌سازی نیاز داریم.
وی همچنین بر ضرورت مشارکت جوانان در این جنبش تأکید کرد و افزود: جوانان ما نه‌تنها رهبران فردا هستند، بلکه باید بخشی از راه‌حل‌های امروز نیز باشند.
تبدیل ابتکار پسماند صفر به جنبشی جهانی
آناکلاودیا راسباخ، مدیر اجرایی برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد، با استقبال از تبدیل ابتکار پسماند صفر به جنبشی جهانی، اعلام کرد که این نهاد از طریق برنامه شهرهای پاک و اقدامات مصوب خود، از شهرداری‌ها در زمینه مدیریت پسماند حمایت می‌کند.
وی با اشاره به ارزیابی سامانه‌های مدیریت پسماند و گسترش خدمات مرتبط، نقش زنان را در موفقیت این برنامه‌ها بسیار مهم دانست.
راسباخ تأکید کرد که زنان در هدایت اقدامات جوامع محلی و تغییر الگوهای مصرف در خانواده‌ها نقشی اساسی دارند.
وی همچنین گفت که ائتلاف جهانی پسماند صفر زمینه همکاری رهبران سیاسی و کارشناسان فنی را فراهم می‌کند و برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد آماده مشارکت در این روند است.
استقبال برنامه توسعه سازمان ملل متحد از مشارکت در برنامه پسماند صفر
الکساندر دو کرو، مدیر برنامه توسعه سازمان ملل متحد، با قدردانی از امینه اردوغان برای معرفی ابتکار پسماند صفر، بر ضرورت جلوگیری از تولید پسماند و تفکیک و بازیافت مواد تأکید کرد.
وی گفت: از امینه اردوغان بسیار سپاسگزاریم که موضوع پسماند صفر و اقدامات زیست‌محیطی را در دستور کار قرار داده است.
دو کرو افزود که برنامه توسعه سازمان ملل متحد از مشارکت در برنامه پسماند صفر بسیار خرسند است.
وی با اشاره به نقش پسماندها در انتشار گازهای گلخانه‌ای و اهمیت گاز متان، کاهش پسماندهای غذایی را از عوامل مؤثر در کاهش انتشار این گازها دانست.
مدیر برنامه توسعه سازمان ملل متحد همچنین تأکید کرد که اقتصاد چرخشی می‌تواند نقش مهمی در تحقق اهداف کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای ایفا کند.
بازیافت کمتر از چهار درصد از ۹۰ میلیون تن پسماند در برزیل
جانجا لولا دا سیلوا، همسر لوئیز ایناسیو لولا دا سیلوا، رئیس‌جمهور برزیل، اعلام کرد که کشورش از سال ۲۰۱۰ مدیریت پسماند را در چارچوب سیاست ملی پسماندهای جامد دنبال می‌کند.
وی توضیح داد که در این سیاست، کاهش تولید پسماند، استفاده مجدد و بازیافت در اولویت قرار گرفته و مسئولیت چرخه عمر محصولات میان تولیدکنندگان، فروشندگان و نهادهای عمومی تقسیم شده است.
دا سیلوا افزود که بر اساس این سیاست، ایجاد سامانه‌های لجستیک معکوس برای جمع‌آوری و بازگرداندن برخی محصولات، از جمله تجهیزات الکترونیکی و داروها، الزامی شده است.
وی گفت: مردم برزیل سالانه حدود ۹۰ میلیون تن زباله تولید می‌کنند که متأسفانه کمتر از چهار درصد آن بازیافت یا دوباره استفاده می‌شود.
همسر رئیس‌جمهور برزیل با اشاره به چالش‌های مدیریت پسماند در کشورش افزود که ناکارآمدی فرایند بازیافت سالانه زیانی به ارزش حدود ۱۲۰ میلیارد به همراه دارد.
مشارکت‌های قدرتمند و اهداف مشترک
ساجیده محمد، همسر محمد معیزو، رئیس‌جمهور مالدیو، با قدردانی از رهبری امینه اردوغان در پیشبرد جنبش جهانی پسماند صفر، تأکید کرد که پایداری زیست‌محیطی برای کشورش مسئله‌ای حیاتی و مرتبط با بقای آن است.
وی گفت که اکوسیستم شکننده مالدیو به‌ویژه با تهدید پسماندهای پلاستیکی روبه‌رو است و زباله‌های دریایی با آسیب رساندن به صخره‌های مرجانی، زنجیره غذایی را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهند.
محمد با اشاره به نقش همسران رهبران کشورها در ایجاد انگیزه برای این تحول گفت: ائتلاف جهانی پسماند صفر فرصت مهمی برای تبدیل اهداف مشترک به اقدامات جمعی فراهم می‌کند. من قاطعانه از چشم‌انداز و اهداف این ائتلاف حمایت می‌کنم.
آنسلی سیمینا، همسر وسلی دبلیو سیمینا، رئیس‌جمهور ایالات فدرال میکرونزی، نیز تأکید کرد که موضوع پسماند صفر بر زندگی تمامی خانواده‌ها، جوامع و نسل‌ها تأثیر می‌گذارد و با احترام به منابع طبیعی، محیط زیست و نسل‌های آینده ارتباط دارد.
وی گفت: میکرونزی به‌خوبی آگاه است که مدیریت مؤثر پسماند برای حفاظت از محیط زیست، تأمین سلامت عمومی و تضمین آینده‌ای پایدار برای مردم و جزایر ما حیاتی است.
سیمینا توضیح داد که کشورش برای مقابله با چالش‌های مدیریت پسماند، بر سیاست‌گذاری، آگاهی‌بخشی عمومی، مدیریت محل‌های دفن پسماند، دفع اصولی زباله‌ها و بازیافت تمرکز کرده است.
وی همچنین تأکید کرد که گذار به پسماند صفر نیازمند تعهد مستمر، تقویت همکاری‌ها، آگاهی‌رسانی مداوم و مشارکت فعال همه بخش‌های جامعه است.
قدردانی از ائتلاف جهانی پسماند صفر
زینب سلیمان، عروس شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، با اعلام حمایت کشورش از ائتلاف جهانی پسماند صفر، تأکید کرد که این ابتکار می‌تواند به ارتقای سلامت عمومی، ایجاد فرصت‌های اقتصادی، حفظ کرامت انسانی و تقویت مسئولیت‌پذیری زیست‌محیطی کمک کند.
وی پیشنهاد کرد که مدارس و خانواده‌ها برای اجرای برنامه‌های پسماند صفر مشارکت کنند و با خرید و نگهداری صحیح مواد غذایی، از هدررفت آن‌ها جلوگیری شود.
سلیمان گفت: به این ترتیب، پسماندها از مبدأ تفکیک می‌شوند و مواد دوباره مورد استفاده قرار می‌گیرند یا بازیافت می‌شوند. انرژی خورشیدی نیز می‌تواند نیاز انرژی تمامی این تأسیسات را تأمین کند.
وی همچنین بر اهمیت مشارکت جوامع محلی در اجرای طرح‌های بومی و ایجاد شرایط کاری ایمن‌تر تأکید کرد.
سلیمان افزود: در چارچوب این ائتلاف، می‌توانیم تجربه‌های موفق و ناموفق خود را به اشتراک بگذاریم و از یکدیگر بیاموزیم. همچنین می‌توانیم در کاپ ۳۲ نتایج عملی اجرای این برنامه‌ها را ارائه کنیم. پاکستان آماده این همکاری است.»
گئتا سلمانه چاپو، همسر دانیل چاپو، رئیس‌جمهور موزامبیک، نیز با اشاره به هدررفت مواد غذایی، آب و منابع طبیعی در جهان گفت: وقتی میلیون‌ها نفر از گرسنگی رنج می‌برند، غذا و نان دور ریخته می‌شود، آب هدر می‌رود و منابع طبیعی چنان مصرف می‌شوند که گویی سیاره ما هیچ محدودیتی ندارد، آیا واقعاً می‌توان از عدالت اقلیمی سخن گفت؟
وی تأکید کرد که بزرگ‌ترین آزمون نسل کنونی، حفاظت از منابعی است که به نسل‌های آینده، حتی نسل‌هایی که هنوز متولد نشده‌اند، تعلق دارد.
