دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، اعلام کرد که به درخواست تهران، حملات به تأسیسات انرژی ایران را برای مدت ۱۰ روز متوقف میکند و گفت مذاکرات با ایران بسیار خوب پیش میرود؛ این در حالی است که یک مقام ایرانی پیشنهاد آمریکا برای پایان جنگ را یکجانبه و ناعادلانه توصیف کرده است.
ترامپ روز پنجشنبه در نشست کابینه در کاخ سفید تهدید کرده بود در صورت عدم دستیابی به توافق، فشارها بر ایران را افزایش خواهد داد، اما ساعاتی بعد در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت که حملات به تأسیسات انرژی ایران تا ۶ آوریل ۲۰۲۶ متوقف میشود.
وی در این پیام نوشت: مذاکرات در جریان است و، برخلاف اظهارات نادرست رسانههای فیکنیوز و دیگران، بسیار خوب پیش میرود.
ترامپ همچنین در گفتوگو با شبکه فاکس نیوز گفت که ایران خواستار وقفهای هفتروزه شده است. با این حال، واکنش فوری از سوی تهران منتشر نشد. در مقابل، روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از میانجیهای مذاکرات گزارش داد که ایران درخواست توقف ۱۰روزه حملات به تأسیسات انرژی خود را مطرح نکرده است.
این جنگ که از ۲۸ فوریه با حملات آمریکا و اسرائیل آغاز شد، هزاران کشته بر جای گذاشته، به کشورهای همسایه گسترش یافته و با افزایش شدید قیمت انرژی، اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار داده است.
در پی این درگیریها، اختلال گستردهای در حملونقل دریایی ایجاد شده و قیمت نفت خام حدود ۴۰ درصد افزایش یافته است. همچنین صادرات گاز طبیعی مایع به آسیا نزدیک به دو سوم رشد کرده و قیمت کودهای نیتروژنی، که برای تولید مواد غذایی حیاتی هستند، حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است.
با وجود ارزیابی مثبت ترامپ از روند مذاکرات، ایران به حملات آمریکا و اسرائیل پاسخ داده و اهدافی در اسرائیل و پایگاههای آمریکا را هدف قرار داده است. همچنین گزارش شده که صادرات سوخت از خاورمیانه از طریق تنگه هرمز عملاً مختل شده است.
پنتاگون اعلام کرد که ایالات متحده برای نخستینبار در یک درگیری فعال، از قایقهای تندروی بدون سرنشین برای گشتزنی استفاده کرده است.
ترامپ هشدار داد که در صورت عدم پذیرش خواستههای آمریکا، این کشور به بدترین کابوس ایران تبدیل خواهد شد. وی افزود این خواستهها شامل بازگشایی تنگه هرمز و پایان دادن به برنامه هستهای ایران است و گفت در اختیار گرفتن نفت ایران نیز یک گزینه است، هرچند جزئیاتی ارائه نکرد.
یک مقام ایرانی اعلام کرد که پیشنهاد ۱۵بندی آمریکا، که از طریق پاکستان به تهران منتقل شده، روز چهارشنبه توسط مقامات ارشد ایران و نماینده رهبر این کشور بهطور دقیق بررسی شده است. این مقام گفت این طرح عمدتاً در راستای منافع آمریکا و اسرائیل ارزیابی شده، اما روند دیپلماسی پایان نیافته است.
در همین حال، درگیریها ادامه دارد. ایران روز پنجشنبه چندین موج حملات موشکی به اسرائیل انجام داد و شهرهای تلآویو، حیفا و مناطق دیگر را هدف قرار داد. ارتش اسرائیل اعلام کرد دستکم یک موشک بالستیک به تلآویو اصابت کرده و برخی دیگر حامل مهمات خوشهای بودهاند که باعث خسارت به منازل و خودروها شدهاند.
خدمات امدادی اسرائیل نیز اعلام کرد در پی شلیک راکت از سوی حزبالله به شهر نهاریا در شمال این کشور، یک نفر کشته شده است.
در ایران نیز گزارش شده که حملاتی شهر بندرعباس و روستایی در حومه شیراز را هدف قرار داده و یک ساختمان دانشگاهی در اصفهان نیز آسیب دیده است.
ترامپ همچنین پیشنهاد داد که ایران بهعنوان نشانه حسن نیت، اجازه عبور ۱۰ نفتکش از تنگه هرمز، از جمله کشتیهایی با پرچم پاکستان، را بدهد.
در همین حال، ایالات متحده هزاران نیروی نظامی به خاورمیانه اعزام کرده که بخشی از آنها به منطقه رسیدهاند؛ اقدامی که گمانهزنیها درباره احتمال حمله زمینی را افزایش داده است، هرچند جزئیات بیشتری منتشر نشده است.
نماینده ویژه ترامپ تأیید کرد که آمریکا یک فهرست اقدام ۱۵بندی را بهعنوان مبنای مذاکرات برای پایان جنگ ارائه کرده است. این فهرست شامل درخواستهایی از جمله برچیدن برنامه هستهای ایران، محدودسازی توان موشکی و واگذاری مؤثر کنترل تنگه هرمز است.
وزیر امور خارجه پاکستان نیز اعلام کرد گفتوگوهای غیرمستقیم میان آمریکا و ایران از طریق پیامهایی که اسلامآباد منتقل میکند، در جریان است و کشورهایی از جمله ترکیه و مصر از این تلاشهای میانجیگرانه حمایت میکنند.
با این حال، منابع منطقهای میگویند ایران موضع خود را سختتر کرده و خواستار تضمینهایی در برابر اقدامات نظامی آینده، دریافت غرامت و کنترل رسمی تنگه هرمز شده است. همچنین تهران به میانجیها اعلام کرده که لبنان باید در هرگونه توافق آتشبس گنجانده شود.
ترامپ مشخص نکرده است که آمریکا با چه افرادی در ایران وارد مذاکره شده، در حالی که بسیاری از مقامات ارشد این کشور در جریان جنگ کشته شدهاند.
