فاتح بیرول، رئیس آژانس بینالمللی انرژی (IEA) هشدار داد که بازگشت عرضه انرژی در خاورمیانه به سطح پیش از بحران، ممکن است تا دو سال به درازا بکشد.
رئیس آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد از زمان آغاز درگیریها در ۲۸ فوریه، بیش از ۸۰ تأسیسات انرژی در خاورمیانه آسیب دیدهاند که بیش از یکسوم آنها در زمره خسارات «شدید» یا «بسیار شدید» طبقهبندی میشوند.
فاتح بیرول روز دوشنبه در نشست «شورای آتلانتیک» در واشنگتن دیسی تصریح کرد که ابعاد تخریب در میدانهای نفتی، پالایشگاهها، پایانههای صادراتی و سایر زیرساختها به گونهای است که حتی در صورت توقف فوری درگیریها، احیای زنجیره عرضه زمانبر خواهد بود.
وی اظهار داشت: این یکی از حیاتیترین مسائل پیش رو است؛ برخلاف تجربههای گذشته، این بار بسیاری از تأسیسات بهشدت ویران شدهاند. وی همچنین افزود که آژانس بینالمللی انرژی به طور مستمر تمامی سایتهای آسیبدیده را رصد میکند.
بیرول با تأکید بر عمق اختلال در شبکه نفت و گاز منطقه، خاطرنشان کرد که بازگرداندن عرضه انرژی به وضعیت پیش از بحران، دستکم دو سال زمان میبرد.
او آشفتگی کنونی بازار را «بزرگترین تهدید برای امنیت انرژی در تاریخ» توصیف کرد و گفت افت عرضه نفت و گاز در این مقطع، بسیار فراتر از آمارهای ثبتشده در شوکهای نفتی ۱۹۷۳ و ۱۹۷۹ و حتی دوران پس از آغاز جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲ است.
آزادسازی اضطراری ذخایر راهبردی نفت
بیرول فاش کرد که جهان تاکنون روزانه حدود ۳۰ میلیون بشکه از عرضه نفت خود را از دست داده است؛ رقمی که در مقایسه با کاهش ۵ میلیون بشکهای در هر یک از بحرانهای دهه ۱۹۷۰، تکاندهنده است. وی همچنین افزود که اختلال در عرضه گاز طبیعی نیز از مرز ۷۵ میلیارد مترمکعب (رقم از دست رفته پس از جنگ اوکراین) عبور کرده است.
رئیس آژانس بینالمللی انرژی در خصوص اقدامات واکنشی گفت که این آژانس در ماه مارس، هماهنگیهای لازم برای آزادسازی بیسابقه ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی را انجام داده است. وی این اقدام را بزرگترین و سریعترین عملیات امدادی در تاریخ آژانس بینالمللی انرژی دانست.
او ضمن ابراز امیدواری برای عدم نیاز به آزادسازی مجدد ذخایر اضطراری، تأکید کرد که در صورت وخامت شرایط بازار، آژانس آماده اقدام فوری است.
با این حال، بیرول هشدار داد که ذخایر اضطراری به تنهایی نمیتوانند خسارات ساختاری و طولانیمدت را جبران کنند؛ بهویژه در کشورهایی که با ضعف مالی یا محدودیت در ظرفیت ذخیرهسازی مواجه هستند.
وی در پایان هشدار داد که این درگیری علاوه بر نفت و گاز، جریان تولید و توزیع کودهای شیمیایی، محصولات پتروشیمی، هلیوم و سایر کالاهای حیاتی در زنجیره تأمین جهانی را نیز با اختلال جدی روبرو کرده است.
