وزیر امور خارجه ترکیه: آتشبس آمریکا و ایران باید به صلحی پایدار تبدیل شود
وزیر امور خارجه ترکیه با هشدار نسبت به تشدید بحرانها در نظام بینالملل، خواستار استفاده از فرصت آتشبس برای پیشبرد دیپلماسی و دستیابی به صلحی پایدار شد.
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، با تأکید بر ضرورت خاموش کردن آتش در خاورمیانه، ابراز امیدواری کرد که آتشبس میان ایالات متحده و ایران به صلحی پایدار تبدیل شود.
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، با تأکید بر ضرورت خاموش کردن آتش در خاورمیانه، ابراز امیدواری کرد که آتشبس میان ایالات متحده و ایران به صلحی پایدار تبدیل شود.
فیدان روز جمعه در سخنرانی خود در مجمع دیپلماسی آنتالیا (ADF2026) گفت: امید صادقانه ما این است که آتشبس حاصلشده بهطور کامل اجرا شود و این روند به صلحی پایدار تبدیل گردد. وی در این سخنان به آتشبس ۱۴روزه میان آمریکا و ایران در ۸ آوریل و تلاشهای پاکستان برای ازسرگیری گفتوگوهای واشنگتن-تهران پس از ناکامی دور نخست در اسلامآباد اشاره کرد.
او با هشدار نسبت به تهدیدهای چندبعدی که بهطور روزانه یکدیگر را تشدید میکنند، اظهار داشت: نااطمینانی و بحران اکنون به ویژگیهای تعیینکننده عصر ما تبدیل شدهاند.
فیدان با اشاره به موضوع سال گذشته این مجمع که بر نسلکشی در غزه و پیامدهای جهانی آن تمرکز داشت، گفت موضوع امسال جنگ در ایران و تأثیرات آن بر جهان است.
وی افزود: آسیب عمیق به نظام بینالملل و تشدید مستمر تنشها، منطقه ما را با یکی از جدیترین آزمونهای تاریخ معاصر خود مواجه کرده است. در این روند، بشریت بار دیگر با بهایی سنگین آموخته است که جنگ برندهای ندارد. بیتردید، این جنگ برای همه، بهویژه کشورهای منطقه، درسهای تاریخی به همراه دارد.
وزیر امور خارجه ترکیه با قدردانی از کسانی که در دستیابی به آتشبس دو هفتهای میان آمریکا، اسرائیل و ایران نقش داشتهاند، بهویژه نخستوزیر پاکستان، تأکید کرد که نباید مسئله اصلی زیربنایی این جنگ نادیده گرفته شود.
وی با اشاره به تهدید مستقیم ناشی از گسترشطلبی اسرائیل برای جهان که به گفته او از آنچه مصداق نسلکشی در غزه توصیف کرد، آغاز شده است، از کسانی که خواهان صلح پایدار در منطقه و فراتر از آن هستند خواست تا اسرائیل را متوقف کنند.
فیدان همچنین اظهار داشت که جامعه بینالمللی در تلاش برای توقف جنگ، نوعی اجماع کمسابقه نشان داده است و گفت: باید تمام تلاش خود را به کار گیریم تا از چنین فرصت ارزشمندی به نفع گفتوگو و دیپلماسی استفاده کنیم. در واقع، این رویکرد در قلب مجمع دیپلماسی آنتالیا قرار دارد: اینکه دیپلماسی دوباره کارآمد شود.
وی در تعریف دیپلماسی افزود: درک ما از دیپلماسی، اراده برای مهار آتش پیش از گسترش آن است؛ توانایی ترمیم صبورانه روابط آسیبدیده است؛ شجاعت جلوگیری از تبدیل خصومتها به وضعیتهای مرگبار است؛ و هنر حفظ و گسترش حداقل نقاط مشترک برای آیندهای مشترک است. به بیان دیگر، دیپلماسی یعنی شکل دادن به فردا است.
فیدان با اشاره به اینکه شکلدهی به آینده بر دو ستون اصلی استوار است، گفت نخستین ستون، اصلاحات نهادی در سطح جهانی است و تأکید کرد نظام حکمرانی بینالمللی باید فراگیرتر، شفافتر و پاسخگوتر شود. وی افزود ساختارهای ضعیف و رو به کاهش مشروعیت دیگر قادر به مدیریت بحرانهای امروز نیستند و یک نظام ناعادلانه تنها موجب تعویق و تعمیق درگیریها میشود.
او همچنین تأکید کرد که روندهای صلح نباید به بازیگران اخلالگر واگذار شود و جامعه بینالمللی باید مسئولیت اخلاقی و سیاسی مشترک بر عهده گیرد.
فیدان با بیان اینکه رفاه جهانی باید بهصورت عادلانهتری توزیع شود، هشدار داد که هوش مصنوعی نباید به ابزاری جدید برای سلطه در دست تعداد محدودی از بازیگران تبدیل شود و افزود بشریت باید بهطور جمعی از پیشرفتهای فناورانه بهرهمند شود، بدون آنکه کشوری یا منطقهای عقب بماند.
وی در ادامه، ستون دوم را اتخاذ گامهای راهبردی برای تضمین صلح و رفاه پایدار در منطقه عنوان کرد و به جنگ روسیه و اوکراین، گسترش عملیات نظامی اسرائیل از غزه تا سوریه، لبنان و ایران، و بیثباتی در شاخ آفریقا و سودان بهعنوان نشانههایی از تشدید بحرانهای همزمان اشاره کرد.
او گفت ترکیه از معدود کشورهایی است که میتواند بر پایه اعتماد با تمامی طرفها گفتوگو کند و نقش میانجیگری ایفا نماید و افزود ترکیه بهخوبی بار و پیامدهای این بحرانها را درک میکند و به تلاشهای خود برای ثبات منطقه ادامه خواهد داد.
فیدان تأکید کرد که تحقق نظم پایدار منطقهای مستلزم احترام به حاکمیت و تمامیت ارضی کشورها، بهرسمیت شناختن تنوع قومی، فرهنگی و مذهبی بهعنوان عامل وحدت، تقویت همکاریهای امنیتی منطقهای، پایان دادن به استفاده از بازیگران غیردولتی و پیشرفت در مسیر راهحل دو دولتی برای مسئله فلسطین است.
وی در پایان گفت گامهای جسورانه در دوران بحرانهای عمیق، زمینهساز تحقق صلح و ثبات پایدار خواهند بود.