بر اساس بیانیه آزمایشگاه پیشرانش جت کالیفرنیا (JPL) که روز سهشنبه ۱۹ نوامبر منتشر شد، اعلام شده است که ۳۲۵ نفر از کارکنان این مجموعه از کار برکنار شدهاند.
این میزان تقریباً ۵ درصد از کل کارکنان JPL را شامل میشود. در سال جاری این دومین تعدیلنیرو از سوی JPL است؛ در مرحله اول که در ماه فوریه انجام شد، ۵۳۰ نفر اخراج شدند.
یکی از دلایلی که این آزمایشگاه تحتتأثیر تعدیلنیرو قرار گرفته است، کاهش شدید بودجه اختصاص دادهشده برای مأموریت بازآوری نمونه مریخ (Mars Sample Return) ناسا است که از ۹۰۰ میلیون دلار در سال گذشته به ۳۰۰ میلیون دلار در سال ۲۰۲۴ کاهش یافته است. این وضعیت آینده مأموریت چند میلیارددلاری بازآوری نمونه مریخ را در هالهای از ابهام قرار داده است.
اگرچه سازمان فضایی آمریکا درخواست افزایش بودجه برای سال ۲۰۲۴ داده بود، اما با کاهش دودرصدی مواجه شد که منجر به لغو مأموریت ماه نورد وایپر شد؛ مأموریتی که تاکنون برای آن ۴۵۰ میلیون دلار هزینه شده بود.
نکته قابلتوجه در این موضوع این است که بر اساس اظهارات مقامات ناسا، این سازمان در سال گذشته ۷۵.۶ میلیارد دلار به اقتصاد آمریکا کمک کرده است؛ رقمی که تقریباً سه برابر بودجه سالانه ناسا است.
بعد از پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴، یکی از موضوعات داغ در حوزه فضا، آینده بودجهای و رویکرد پروژههای ناسا است.
روابط نزدیک بین رئیسجمهور منتخب آمریکا و مدیرعامل اسپیسایکس(SpaceX)، نگرانیهایی را به وجود آورده است که ممکن است نقش ناسا به طور اساسی تغییر کند. بهویژه پس از انتصاب ایلان ماسک بهعنوان «رئیس دپارتمان بهرهوری دولت» توسط ترامپ، این نگرانیها برای ناسا افزایش یافته است. برخی تحلیلگران و مقامات ناسا نگراناند که نفوذ ایلان ماسک و اسپیسایکس، بهویژه در زمینههای تجاری و سیاستهای فضایی، بر ماموریتها و اهداف علمی ناسا تأثیر منفی بگذارد.
پیتر جول، مدیر امنیت ملی مؤسسه سیاستهای پیشرو، در مقالهای برای اسپیس نیوز، تأکید کرده است که اگر ایلان ماسک در راستای منافع شرکت خود عمل کند، این میتواند ناسا را به یک سازمان قراردادی تبدیل کند.
وی با اشاره به ورود کنگره به این موضوع و تلاش برای حفظ ناسا بهعنوان یک ارزش ملی در مقابل الیگارشها، تأکید کرد: کنگره مسئولیت حفاظت از ناسا و جلوگیری از انتقال فعالیتهای آژانس به یک شرکت خصوصی را بر عهده دارد و باید فضایی رقابتی را تأمین کند.
ناسا ممکن است نگرانیهایی در مورد کاهش منابع و اولویتهای دولتی برای پروژههای علمی و تحقیقاتی فضایی داشته باشد. این نگرانیها بهویژه به دلیل چالشهایی که ممکن است در نتیجه همکاریهای نزدیک و رقابتهای تجاری میان اسپیس ایکس و ناسا به وجود آید، مطرح میشود.
بااینحال، باید توجه داشت که ناسا همچنان برنامههای بلندمدت و علمی خود را دنبال میکند و همکاری با شرکتهای خصوصی مانند اسپیس ایکس میتواند به تقویت قابلیتهای فضایی ایالات متحده کمک کند.
