آژانس بینالمللی انرژی اتمی در گزارشی محرمانه اعلام کرده است که ادامه نبود دسترسی به برخی تأسیسات کلیدی هستهای ایران باید با نهایت فوریت مورد رسیدگی قرار گیرد.
بر اساس بخشهایی از این گزارش که خبرگزاری فرانسه روز سهشنبه منتشر کرد، آژانس اعلام کرده است: نبود اطلاعات درباره این مواد هستهای و نبود دسترسی به تأسیسات برای راستیآزمایی آنها، موضوعی نگرانکننده از منظر اشاعه هستهای است.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی از زمان درگیری ۱۲ روزه ژوئن ۲۰۲۵، که اسرائیل آغاز کرد و آمریکا نیز به آن پیوست و طی آن شماری از تأسیسات هستهای ایران هدف قرار گرفتند، به برخی از مراکز مهم هستهای ایران دسترسی نداشته است.
در جنگ اخیر که از ۲۸ فوریه آغاز شد نیز برخی تأسیسات هستهای ایران هدف حمله قرار گرفتهاند. آژانس تاکنون بارها خواستار دسترسی به این مراکز شده است.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در این گزارش بار دیگر تأکید کرده است که مشکلات دیرینه و بحرانهای مکرر پیرامون این مسائل باید از طریق یک توافق دیپلماتیک پایدار و قابل راستیآزمایی حلوفصل شوند.
ابهام درباره وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشده
پیش از حملات آمریکا در ژوئن ۲۰۲۵، آژانس بینالمللی انرژی اتمی برآورد کرده بود که ایران حدود ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده تا سطح ۶۰ درصد در اختیار دارد.
بر اساس گزارش آژانس، این سطح از غنیسازی به سطح ۹۰ درصد مورد نیاز برای تولید سلاح هستهای نزدیک است و بهطور قابل توجهی از سقف ۳.۶۷ درصدی تعیینشده در توافق هستهای سال ۲۰۱۵ بالاتر است؛ توافقی که اکنون عملاً از اعتبار افتاده است.
از ژوئن ۲۰۲۵ تاکنون، وضعیت این ذخایر برای آژانس نامشخص باقی مانده است.
گروسی در ماه ژوئن گفته بود برداشت گسترده این است که این ذخایر همچنان در محل پیشین خود، در نزدیکی تأسیسات غنیسازی سوخت اصفهان، باقی ماندهاند.
آژانس در گزارش جدید خود همچنین اعلام کرده است که از نبود دسترسی به تأسیسات اصفهان نگران است. قرار است این گزارش هفته آینده در نشست شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی بررسی شود.
مواضع ایران، آمریکا و اسرائیل
اسرائیل و ایالات متحده مدتهاست ایران را به تلاش برای ساخت سلاح هستهای متهم میکنند.
تهران این اتهام را رد کرده و بارها تأکید کرده است که برنامه هستهای این کشور اهداف نظامی ندارد و ایران حق استفاده از فناوری هستهای برای اهداف غیرنظامی را برای خود محفوظ میداند.
در همین حال، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، روز سهشنبه اعلام کرد تهران هرگونه اقدام آمریکا برای بازگشت به توافق ماه ژوئن، که با هدف پایان دادن به جنگ میان دو طرف شکل گرفته بود، بهصورت متقابل پاسخ خواهد داد.
این توافق که قرار بود زمینه را برای مذاکرات نهایی صلح فراهم کند، پس از آنکه دو طرف یکدیگر را به نقض مفاد آن متهم کردند، عملاً فروپاشید.
