مارک کارنی، نخستوزیر کانادا روز پنجشنبه ۲۲ ژانویه در یک نطق سراسری در شهر کبک و در آستانه آغاز نشست جدید پارلمان کانادا در واکنش به سخنان دونالد ترامپ که گفته بود کانادا بهخاطر آمریکا زنده است، گفت: کانادا بهخاطر ایالات متحده زنده نیست. کانادا شکوفا است، چون ما کانادایی هستیم.
وی در عین حال از شراکت چشمگیر میان دو کشور در حوزههای اقتصادی، امنیتی و فرهنگی سخن گفت.
اظهارات نخستوزیر کانادا پس از سخنرانی او در مجمع داووس مطرح شد؛ سخنرانیای که در آن از گسست در نظم جهانی مبتنی بر قواعد تحت رهبری آمریکا سخن گفت و با تشویق ایستاده حاضران روبهرو شد. این سخنان، هرچند بدون نام بردن مستقیم، بهطور گسترده بهعنوان انتقادی غیرمستقیم از نقش ترامپ در تحولات جهانی تفسیر شد.
کارنی در داووس تأکید کرد کشورهایی مانند کانادا که در چارچوب نظم جهانی تحت رهبری آمریکا رشد کردهاند، باید بپذیرند که واقعیتهای جدیدی شکل گرفته و تمکین دیگر آنها را در برابر فشار و تعرض قدرتهای بزرگ مصون نمیکند.
نخستوزیر کانادا همچنین خواستار واقعگرایی مبتنی بر ارزشها شد و بر همکاری قدرتهای میانی برای شکلدهی مسیری مستقل بر پایه استانداردهای مشترک تأکید کرد.
کارنی با بیان اینکه نظم بینالمللی کنونی دچار گسست شده است، از قدرتهای متوسط جهان خواست پیش از بلعیده شدن توسط قدرتهای بزرگ، متحد شوند و به نظم نوین جهانی شکل دهند.
کارنی در سخنرانی داخلی خود همچنین گفت کانادا در دوره افول دموکراسی میتواند الگویی برای دیگر کشورها باشد و افزود این کشور، هرچند قادر به حل همه مشکلات جهان نیست، اما میتواند نشان دهد مسیر تاریخ الزاماً بهسوی اقتدارگرایی و طردشدگی پیش نمیرود.
وی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به وابستگی بالای کانادا به تجارت با آمریکا، از جمله صادرات بیش از سهچهارم کالاهای کانادایی به این کشور، گفت دولت او نسبت به وضعیت شکننده روابط جهانی هیچ توهمی ندارد. کارنی تأکید کرد اتحادهای پیشین در حال بازتعریف هستند و در برخی موارد از هم گسستهاند.
نخستوزیر کانادا با اشاره به برنامههای دولت برای افزایش هزینههای دفاعی، بر ضرورت دفاع از حاکمیت و امنیت مرزهای کشور تأکید کرد و گفت کانادا مأموریت دارد نمونهای روشن برای جهانی باشد که دچار سردرگمی شده است.
