در پی حملات آمریکا و اسرائیل که به کشتهشدن علی خامنهای، رهبر ایران، انجامید، موجی از واکنشها در سطح بینالمللی شکل گرفت.
این رویداد بهعنوان تحولی مهم در بحران جاری منطقه ارزیابی شده و نگرانیها درباره پیامدهای احتمالی و اقدامات تلافیجویانه افزایش یافته است.
برخی متحدان آمریکا از این اقدام حمایت کردند، در حالی که شماری از کشورها آن را نقض حاکمیت ایران و اصول حقوق بینالملل دانستند و خواستار کاهش تنش و بازگشت به مسیر دیپلماسی شدند.
حماس
حماس روز یکشنبه، یکم مارس با صدور بیانیهای، کشتهشدن خامنهای را تسلیت گفت و آن را نتیجه حملهای شنیع از سوی آمریکا و اسرائیل توصیف کرد.
در این بیانیه آمده است: ما در حماس درگذشت علی خامنهای را تسلیت میگوییم. او همه اشکال حمایت سیاسی، دیپلماتیک و نظامی را از مردم ما، آرمان ما و مقاومت ما فراهم کرد.
حماس همچنین اعلام کرد که ایالات متحده و اسرائیل مسئولیت کامل این تجاوز آشکار و جنایت شنیع علیه حاکمیت ایران و نیز پیامدهای جدی آن بر امنیت و ثبات منطقه را بر عهده دارند.
روسیه
ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، کشتهشدن خامنهای را قتلی خبیثانه از تمامی هنجارهای اخلاق انسانی و حقوق بینالملل توصیف کرد.
کرملین روز یکشنبه نامهای از پوتین به مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، منتشر کرد که در آن عمیقترین تسلیتها بابت ترور خامنهای ابراز شده است.
پوتین در این پیام نوشت این اقدام با طرز خبیثانه از تمامی هنجارهای اخلاق انسانی و حقوق بینالملل انجام شده و افزود خامنهای بهعنوان یک دولتمرد برجسته که سهم شخصی عظیمی در توسعه روابط دوستانه روسیه و ایران داشت، در یادها خواهد ماند.
کرملین پیش از این و در آستانه حملات، خواستار خویشتنداری طرفها شده بود.
چین
وزارت امور خارجه چین در بیانیهای در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد: حمله به ایران و کشته شدن رهبر این کشور نقضی جدی از حاکمیت و امنیت ایران است.
در این بیانیه آمده است: این اقدام اهداف و اصول منشور سازمان ملل و هنجارهای اساسی در روابط بینالملل را زیر پا میگذارد. چین قاطعانه با آن مخالفت کرده و آن را بهشدت محکوم میکند.
پکن همچنین خواستار پایان فوری عملیات نظامی در خاورمیانه شد و بر ضرورت تلاش مشترک برای حفظ صلح و ثبات در منطقه و جهان تأکید کرد.
سنگاپور
لی هسین لونگ، نخستوزیرسنگاپور، هشدار داد این بحران ممکن است بر قیمت انرژی تأثیر بگذارد و پیامدهای آن به کشورهایی دور از خاورمیانه نیز برسد.
وی گفت: میتوان دید که جنگ چگونه آغاز میشود، اما بسیار دشوار است که بگوییم جنگ چگونه پایان خواهد یافت.
نیوزیلند
کریستوفر لاکسون، نخستوزیر نیوزیلند، و وینستون پیترز، وزیر امور خارجه این کشور، اعلام کردند که رهبری ایران مدتهاست انتظارات بینالمللی را نادیده گرفته و اعتماد مردم خود را از دست داده است.
آنها افزودند: ما به جامعه جهانی در کمک به حل سریع این بحران میپیوندیم و خواستار ازسرگیری مذاکرات، پایبندی به حقوق بینالملل و پیگیری راهحل دیپلماتیک شدند.
استرالیا
آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، گفت: خامنهای مسئول برنامه موشکهای بالستیک و هستهای حکومت ایران، حمایت از نیروهای نیابتی مسلح و اقدامات خشونتآمیز و ارعابگرانه علیه مردم خود بود. درگذشت او سوگوارانی نخواهد داشت.
وی همچنین اظهار داشت که قضاوت درباره قانونی بودن حملات انجامشده، موضوعی برای ایالات متحده و دیگر طرفهای دخیل در این اقدام است، اما افزود حکومت ایران تهدیدی واقعی برای صلح و امنیت بینالمللی بوده است.
آلبانیزی گفت: امیدواریم اقداماتی که انجام شده به حل سریع بحران منجر شود.
فرانسه
مود برژئون، سخنگوی دولت فرانسه، در گفتوگویی رسانهای اعلام کرد: خامنهای دیکتاتوری خونریز بود که مردم خود را سرکوب کرد، زنان، جوانان و اقلیتها را تحقیر کرد و اخیراً مسئول مرگ هزاران غیرنظامی در کشور خود و در منطقه بود. بنابراین ما تنها میتوانیم از مرگ او خشنود باشیم.
وی افزود فرانسه تنها میتواند از کشتهشدن خامنهای در این حملات خشنود باشد.
بریتانیا
جان هیلی، وزیر دفاع بریتانیا، گفت افراد کمی برای خامنهای سوگواری خواهند کرد.
او نیز تأکید کرد خامنهای مسئول برنامه موشکهای بالستیک و هستهای حکومت، حمایت از نیروهای نیابتی مسلح و اقدامات خشونتآمیز و ارعابگرانه علیه مردم خود بود.
