روسیه در چارچوب تشدید محدودیتها بر پیامرسانها، اقدامات خود را برای مسدودسازی کامل دسترسی به واتساپ در سراسر این کشور آغاز کرده است. شرکت واتساپ (زیرمجموعه متا) با انتشار بیانیهای اعلام کرد که هدف از این اقدام، هدایت بیش از ۱۰۰ میلیون کاربر روسی به سمت یک اپلیکیشن تحت نظارت و کنترل دولت است.
این تصمیم پس از آن اتخاذ شد که نهادهای تنظیمگر روسیه با استناد به «فقدان امنیت»، دسترسی به تلگرام را محدود کردند؛ پیامرسانی که در روسیه از محبوبیتی همتراز با واتساپ برخوردار است. مقامات واتساپ معتقدند محروم کردن بیش از ۱۰۰ میلیون کاربر از ارتباطات خصوصی و امن، گامی رو به عقب است که امنیت شهروندان روسیه را کاهش میدهد.
اتهام افراطگرایی علیه «متا» و تداوم محدودیتها
«روسکومنادزور»، نهاد ناظر بر ارتباطات روسیه، پیش از این بارها به واتساپ درباره لزوم رعایت قوانین داخلی این کشور هشدار داده بود. خبرگزاریهای دولتی گزارش میدهند که انتظار میرود واتساپ تا سال ۲۰۲۶ بهطور کامل در این کشور مسدود شود. مقامات روسیه مدعی هستند که بهدلیل طبقهبندی شرکت «متا» بهعنوان یک «سازمان افراطگرا»، اتخاذ این تدابیر سختگیرانه قانونی است.
از زمان تعیین این جایگاه قانونی در سال ۲۰۲۲، اپلیکیشنهای دیگر متا شامل اینستاگرام و فیسبوک در روسیه مسدود شدهاند و دسترسی به آنها تنها از طریق ابزارهای تغییر آیپی (VPN) امکانپذیر است.
رونمایی از سوپراپلیکیشن دولتی «مکس»
دولت روسیه تلاشهای گستردهای را برای انتقال کاربران به پلتفرم دولتی جدیدی به نام «مکس» (Max) آغاز کرده است. این سوپراپلیکیشن که با الگوی «ویچت» چین طراحی شده، خدمات پیامرسانی را با سرویسهای دولتی ادغام میکند، اما فاقد ویژگی رمزگذاری سرتاسری است. روسیه مدعی است که واتساپ و تلگرام از ذخیرهسازی دادههای کاربران در داخل خاک این کشور (طبق الزامات قانونی) خودداری کردهاند.
از ابتدای سال ۲۰۲۵، نصب پیشفرض اپلیکیشن «مکس» بر روی تمامی دستگاههای هوشمند جدید که در روسیه به فروش میرسند، الزامی شده است. همچنین از کارکنان بخش عمومی، معلمان و دانشجویان خواسته شده است که از این پلتفرم استفاده کنند. پاول دوروف، بنیانگذار تلگرام، با انتقاد از این محدودیتها تأکید کرد که دولت با این اقدام، مردم را برای اهداف سانسور سیاسی و نظارت، به استفاده از اپلیکیشن خود مجبور میکند و محدود کردن آزادیهای شهروندان هرگز راهکار درستی نیست.
