اسپانیا روز پنجشنبه ضمن محکومیت شدید حملات اسرائیل به لبنان و تداوم جنگ علیه ایران، جایگاه خود را به عنوان منتقد سرسخت عملیات نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل تثبیت کرد. مادرید علیرغم تهدیدهای ایالات متحده مبنی بر مجازات متحدان «نافرمان» در ناتو، از مواضع خود عقبنشینی نکرده است.
مخالفت صریح اسپانیا با جنگ علیه ایران، روابط این کشور با واشینگتن را به تیرگی کشانده است. در همین راستا، چهرههای کلیدی جنبش «ماگا» (MAGA) تحت رهبری دونالد ترامپ، فشارها بر رئیسجمهور آمریکا را برای تنبیه دیپلماتیک و اقتصادی مادرید افزایش دادهاند.
خوزه مانوئل آلبارس، وزیر امور خارجه اسپانیا، در صحن پارلمان این کشور، درگیریهای اخیر را «حمله به تمدن» توصیف کرد. این سخنان بازتابدهنده انتقادهای تند پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، از تصمیم ترامپ برای حمله به ایران است. آلبارس تصریح کرد: ما با گستردهترین یورش به تمدنی روبهرو هستیم که بر پایه آرمانهای انسانی همچون عقلانیت، صلح و حقوق بینالملل بنا شده است؛ هجومی که سلاح آن سوءاستفاده از قدرت، زور عریان و خودسری است.
وی با متهم کردن اسرائیل به نقض حقوق بینالملل و زیر پا گذاشتن آتشبس دو هفتهای، افزود: منادیان جنگ و خشونت در پی احیای ارزشها و شیوههای تاریکترین دوران تاریخ هستند. این اظهارات پس از موج سنگین حملات هوایی اسرائیل به لبنان ایراد شد که تنها در روز چهارشنبه بیش از ۲۵۰ کشته بر جای گذاشت.
پدرو سانچز که اکنون به یکی از مخالفان اصلی جنگ در سطح جهانی تبدیل شده، حریم هوایی اسپانیا را به روی تمامی هواپیماهای درگیر در این منازعه بسته و این جنگ را «بیپروایانه و غیرقانونی» خوانده است. سانچز شامگاه چهارشنبه بار دیگر از اتحادیه اروپا خواست توافقنامه همکاری با اسرائیل را لغو کند و به «مصونیت اسرائیل در قبال اقدامات جنایتکارانهاش» پایان دهد.
سرنوشت پایگاههای هوایی
نخستوزیر اسپانیا در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، بیاعتنایی بنیامین نتانیاهو به جان انسانها و قوانین بینالمللی را «تحملناپذیر» دانست. همزمان، دولتهای اسپانیا و ایتالیا در اعتراض به حوادث هدفمند علیه نیروهای حافظ صلح سازمان ملل (یونیفل) در لبنان، سفرای اسرائیل را احضار کردند. مادرید تأکید کرد که یکی از اعضای اسپانیایی کلاه آبیها بهطور غیرقانونی توسط ارتش اسرائیل بازداشت شده بود.
تنش در روابط مادرید و واشینگتن از سال گذشته میلادی و پس از رد درخواست ترامپ مبنی بر افزایش بودجه نظامی ناتو به ۵ درصد تولید ناخالص داخلی آغاز شد. این ایستادگی، تهدید ترامپ به قطع کامل مبادلات تجاری با اسپانیا را در پی داشت. لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه نیز پیشنهاد داده است که آمریکا دو پایگاه هوایی مشترک خود در جنوب اسپانیا را تخلیه و به کشوری منتقل کند که «اجازه استفاده عملیاتی از آنها را بدهد.»
امید به صلح و بازگشایی سفارت در تهران
موضع تند دولت سانچز در داخل اسپانیا با حمایت گسترده عمومی همراه است؛ نظرسنجیها نشان میدهد اکثریت قاطع مردم اسپانیا مخالف این جنگ هستند. این رویکرد باعث ارتقای جایگاه حزب سوسیالیست در میان رأیدهندگان شده، در حالی که حزب راست افراطی «وُکس» به دلیل حمایت از آمریکا و اسرائیل با افت محبوبیت مواجه شده است.
سانچز ضمن استقبال از آتشبس با میانجیگری پاکستان، با کنایه به دولت آمریکا گفت: اسپانیا برای کسانی که جهان را به آتش کشیدهاند، صرفاً به این دلیل که اکنون با یک سطل آب ظاهر شدهاند، دست نخواهد زد.
در اقدامی راهبردی، وزیر امور خارجه اسپانیا اعلام کرد این کشور با هدف کمک به برقراری صلح در منطقه، سفارت خود را در تهران بازگشایی میکند. گیدئون ساعر، وزیر خارجه اسرائیل، بلافاصله این تصمیم را «ننگی ابدی» خواند و اسپانیا را به همکاری با آنچه «حکومت تروریستی ایران» نامید، متهم کرد.
