اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، روز دوشنبه اعلام کرد مذاکرات تهران و مسقط برای تعیین یک مسیر موقت و ایمن تردد کشتیها در تنگه هرمز طی هفت تا هشت روز گذشته با جدیت ادامه داشته است.
بقائی گفت این مذاکرات صرفاً دوجانبه و میان ایران و عمان، بهعنوان دو کشور ساحلی تنگه هرمز، انجام میشود و هدف آن دستیابی به تفاهمی درباره مسیر تردد ایمن کشتیهای تجاری است.
به گفته وی، تهران و مسقط در حال بررسی ایجاد یک کریدور میانی هستند که میان مسیر جنوبی، واقع در آبهای عمان و مسیر شمالی، واقع در آبهای سرزمینی ایران، قرار میگیرد و ملاحظات و منافع هر دو کشور را تأمین میکند.
سخنگوی وزارت خارجه ایران افزود این کریدور دارای مسیرهای رفتوبرگشت خواهد بود و برخلاف برخی گزارشها، موضوع ایجاد دو یا سه مسیر جداگانه مطرح نیست. این مسیر بهطور موقت مورد استفاده قرار خواهد گرفت تا درباره تعیین یک مسیر ثابت و جایگزین نظام تفکیک ترافیک دریایی موسوم به TSS تصمیمگیری شود.
بقائی همچنین گفت طی روزهای گذشته نقشههایی میان ایران و عمان مبادله شده و کارشناسان و نهادهای ذیربط در حال بررسی جزئیات مسیر پیشنهادی هستند. او روند گفتوگوها را رو به جلو توصیف کرد و از کشورهای منطقه و بازیگران خارج از منطقه خواست از این روند حمایت کنند.
وی در عین حال تأکید کرد تفاهم با عمان درباره مسیر تردد ایمن کشتیرانی، شرط لازم برای تغییر وضعیت تنگه هرمز است، اما بهتنهایی کافی نیست.
بقائی گفت تا زمانی که آنچه تهران محاصره دریایی ایران، ادامه حملات نظامی آمریکا علیه ایران و نقض تعهدات واشنگتن میخواند پابرجا باشد، تغییر اساسی در وضعیت تنگه هرمز رخ نخواهد داد.
سخنگوی وزارت خارجه ایران همچنین تأکید کرد که در حال حاضر مذاکرهای میان تهران و واشنگتن در جریان نیست و موضوعات مرتبط با روابط ایران و آمریکا و اجرای تعهدات واشنگتن، در صورت فراهمشدن شرایط، باید در مراحل بعد بررسی شود.
وی افزود هنوز مشخص نیست که مذاکرات ایران و عمان درباره تنگه هرمز بتواند به روند دیگری برای کاهش تنشهای منطقهای یا ازسرگیری گفتوگوهای مرتبط با آمریکا متصل شود.
بقائی در پاسخ به گزارشها درباره میانجیگری کشورهای دیگر نیز گفت پاکستان میانجی موضوعات مرتبط با ایران و آمریکا است و قطر در موارد لازم به این روند کمک میکند.
او افزود چین نیز برای جلوگیری از تشدید تنشها و ناامنی در منطقه تلاش میکند، اما در معنای دقیق، بهعنوان میانجی جدید به روند موجود اضافه نشده است.
سخنگوی وزارت خارجه ایران در بخش دیگری از نشست خبری، درباره حمله به یک کشتی تجاری ایرانی در دریای خزر گفت مقامهای اوکراینی این حادثه را غیرعمدی توصیف کردهاند، اما شواهد موجود از دید تهران نشان میدهد این حمله عامدانه بوده است.
بقائی گفت ایران منتظر اقدامات عملی کییف برای اثبات ادعای غیرعمدیبودن این حادثه است و برای پاسخگو کردن اوکراین و جلوگیری از تکرار چنین اقداماتی، تدابیر لازم را اتخاذ خواهد کرد.
وی همچنین حمله به مواضعی در عراق را که تهران آن را عملیات مشترک آمریکا و عربستان سعودی میداند، محکوم کرد و گفت اعتراض رسمی ایران از طریق مجاری دیپلماتیک به ریاض منتقل شده است.
به گفته بقائی، عربستان مشارکت در این حمله را رد کرده و توضیحاتی به ایران ارائه داده است. وی با این حال گفت ارزیابی تهران این است که این حمله در چارچوب عملیاتی مشترک با آمریکا انجام شده است.
سخنگوی وزارت خارجه ایران همچنین بر اهمیت حفظ حاکمیت ملی و امنیت عراق، بهویژه در ایام اربعین و همزمان با حضور گسترده زائران در این کشور، تأکید کرد.
