بر اساس گزارش یکی از فیزیکدانان مؤسسه تکنولوژی کالیفرنیا، در مدار سیاره فراخورشیدی WASP-49b یک تودهابر سدیمی بزرگ در حال چرخش مشاهده شده است. این سیاره فراخورشیدی به دور ستارهای به نام WASP-49 میچرخد.
بر اساس مطالعه این توده سدیمی، برخی از صاحبنظران معتقدند که این توده از خود سیاره ناشی نمیشود، بلکه احتمالاً از یک «فراماهی» که به دور آن میچرخد، باشد. زیرا وقوع آتشفشان در سیاراتی مانند WASP-49 که عمدتاً گازی هستند، بعید به نظر میرسد. همچنین، حرکات این تودهابر سدیمی با حرکات سیاره همخوانی ندارد، اما تنها درصورتیکه سیاره مذکور مدارهای آتشفشانی داشته باشد، میتواند این حرکات منطقی به نظر برسد.
آپورا اوزا، فیزیکدان مؤسسه تکنولوژی کالیفرنیا، گفت: اگر این تودهابر به اتمسفر سیاره تعلق داشت، باید طبق پیشبینیهای فیزیکی ما حرکت میکرد، ولی چیزی که مشاهده میکنیم کاملاً متفاوت است. وی این مشاهدات را بهعنوان مدارک بسیار مهم ذکر کرد.
او افزود: تعداد مدارهای سیستم خورشیدی بسیار بیشتر از تعداد سیارات است و انتظار میرود که همین وضعیت در کهکشان ما نیز وجود داشته باشد. با این حال، شناسایی چنین سیارات فراخورشیدی خارج از منظومه شمسی بسیار دشوار است، چرا که سیگنالهای آنها ضعیفتر از آنچه که تصور میشود هستند، و به همین دلیل اطلاعات موجود درباره این سیارات محدود است.
سیاره WASP-49b یک سیاره فراخورشیدی از دسته مشتریهای داغ است. این سیارات بسیار نزدیک به ستارههای خود گردش میکنند و دمای بالایی دارند. یکی از ویژگیهای جالب کشف شده در WASP-49b، احتمال وجود تودههای ابری سدیمی در اتمسفر آن است.
وجود این ابرهای سدیمی نشان میدهد که عناصر سنگینی مانند سدیم میتوانند در حالت گازی در جو این سیارات حضور داشته باشند. ابرهای سدیمی معمولاً در مناطقی با دمای بسیار بالا شکل میگیرند. در سیاراتی مانند WASP-49b، دمای سطح میتواند آنقدر بالا باشد که سدیم بهصورت بخار در جو موجود باشد.
این کشف برای دانشمندان اهمیت زیادی دارد، زیرا مطالعه جو سیارات میتواند اطلاعات بیشتری درباره ترکیب شیمیایی، ساختار و نحوه شکلگیری سیارات فراخورشیدی به دست دهد. همچنین، کشف ابرهای سدیمی میتواند به شناسایی سیارات مشابه و بررسی ویژگیهای اتمسفری آنها کمک کند.
اهمیت کشف تودههای سدیمی
وجود تودههای سدیمی در جو سیاره WASP-49b و دیگر سیارات مشابه از چند جنبه اهمیت دارد:
ترکیب شیمیایی جو سیارات فراخورشیدی: کشف سدیم و دیگر عناصر سنگین در جو این سیارات به دانشمندان کمک میکند تا ترکیب مواد سازنده آنها و فرایندهای شیمیایی درونیاش را بهتر درک کنند.
مدلسازی جو سیارات داغ: وجود تودههای سدیمی و دیگر عناصر در جو این سیارات نشان میدهد که فرایندهایی مانند انتقال حرارت و حرکت بادهای سریع میتوانند ترکیب جو را تغییر دهند. این اطلاعات میتواند به ساخت مدلهای دقیقتری از جو سیارات فراخورشیدی کمک کند.
بررسی امکان وجود اتمسفر مناسب برای حیات: اگرچه WASP-49b به دلیل دمای بالا و نزدیکیاش به ستاره مادر برای حیات به سبک زمین نامناسب است، مطالعه جو آن و کشف ابرهای سدیمی میتواند به بررسی سیارات مشابه و امکان وجود شرایط مناسب برای حیات در آنها کمک کند.
در نهایت، کشف تودههای ابر سدیمی در سیاره WASP-49b، نمایی از فرایندهای جوی سیارات فراخورشیدی ارائه میدهد و اطلاعات ارزشمندی درباره ترکیب شیمیایی و نحوه شکلگیری جو این سیارات به دست میدهد. این کشف میتواند به درک بهتر از جوهای سیارات داغ و روشهای شناسایی این نوع سیارات کمک کند.
