اولین مذاکرات مستقیم ایران و آمریکا در سطح عالی روز دوشنبه، ۲۲ ژوئن در بورگناشتوک سوئیس، در چارچوب نشست دریاچه لوسرن، پس از ۱۰۰ دقیقه گفتوگو به پایان رسید و دو طرف بر سر مجموعهای از سازوکارها برای پیشبرد مذاکرات به سوی توافق نهایی بر اساس «یادداشت تفاهم اسلامآباد» به توافق رسیدند.
هیئتهای ایران و آمریکا به ریاست محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران و جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، در این مذاکرات شرکت کردند. این نشست با میانجیگری قطر و پاکستان برگزار شد.
قطر و پاکستان در بیانیه مشترک خود اعلام کردند که مذاکرات در فضایی مثبت و سازنده برگزار شد و پیشرفتهای امیدوارکنندهای به همراه داشت.
طبق بیانیه مشترک قطر و پاکستان موارد زیر در مذاکرت مطرح شدند.
تشکیل کمیته عالیرتبه
بر اساس بیانیه مشترک میانجیها، دو طرف با تشکیل یک کمیته عالیرتبه موافقت کردند که مسئولیت نظارت سیاسی بر روند میانجیگری و اجرای توافقات را بر عهده خواهد داشت.
تشکیل کارگروههای تخصصی
بر اساس توافق حاصلشده، مذاکرهکنندگان ارشد ایران و آمریکا ریاست کارگروههایی را بر عهده خواهند داشت که بر برنامه هستهای ایران، موضوعات مرتبط با تحریمها و سازوکارهای حلوفصل اختلافات برای تضمین اجرای مؤثر یادداشت تفاهم متمرکز خواهند بود.
کمیته عالیرتبه نیز گزارشهای منظم این کارگروهها را دریافت کرده و بر فعالیت آنها نظارت خواهد کرد.
توافق بر سر نقشه راه ۶۰ روزه
طرفین با تکیه بر مفاد یادداشت تفاهم اسلامآباد، بر سر نقشه راهی برای دستیابی به توافق نهایی ظرف ۶۰ روز به توافق رسیدند؛ اقدامی که زمینه را برای آغاز مذاکرات فنی فراهم میکند.
ادامه مذاکرات فنی
طبق توافق انجامشده، مذاکرات فنی درباره تمامی موضوعات باقیمانده تا پایان هفته جاری در بورگناشتوک ادامه خواهد یافت.
ایجاد خط ارتباطی درباره تنگه هرمز
در این مذاکرات، کانال ارتباطی جدیدی برای جلوگیری از «حوادث و سوءبرداشتها» و تضمین عبور ایمن کشتیهای تجاری از تنگه هرمز ایجاد شد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، پس از پایان مذاکرات گفت طرفها بر سر ایجاد سازوکاری با هدف تضمین امنیت دریایی در این آبراه راهبردی به توافق رسیدهاند.
تشکیل کارگروه کاهش تنش درباره لبنان
بر اساس توافق حاصلشده، کارگروه کاهش تنش با مشارکت لبنان و با تسهیلگری میانجیها تشکیل خواهد شد تا بر اجرای توقف عملیات نظامی در لبنان مطابق یادداشت تفاهم نظارت کند.
بقایی نیز اعلام کرد که یکی از مهمترین نتایج مذاکرات، توافق بر سر ایجاد سازوکار جدیدی برای نظارت بر تداوم آتشبس و توقف درگیریها، بهویژه در لبنان، بوده است.
وی همچنین گفت طرفین پیامهای مهمی درباره صدور مجوزهای لازم برای فروش نفت ایران و آزادسازی داراییهای مسدود یا محدودشده ایران مبادله کردند و افزود که در هر دو موضوع پیشرفتهایی حاصل شده است.
تداوم یافتن نقش میانجیها
قطر و پاکستان در پایان بیانیه مشترک خود اعلام کردند که به تلاشهایشان برای حفظ «فضایی سازنده» ادامه خواهند داد و از روند مذاکرات با هدف دستیابی به توافق نهایی حمایت میکنند.
