رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، در گفتوگو با خبرنگاران در پرواز بازگشت از سفر رسمی به کشورهای حوزه خلیج، ضمن تشریح نتایج سفر خود و مواضع ترکیه در قبال تحولات منطقهای، بر لزوم حفظ آتشبس در غزه و تقویت همکاریهای ترکیه با کشورهای خلیج تأکید کرد.
رئیسجمهور اردوغان گفت ترکیه در مسیر تثبیت آتشبس در غزه تمام تلاش خود را به کار میگیرد و افزود: حماس به آتشبس پایبند است و حتی بر عزم خود تأکید دارد، اما اسرائیل همچنان آن را نقض میکند. جامعه بینالمللی، بهویژه ایالات متحده، باید تلاشهای بیشتری برای اطمینان از پایبندی کامل اسرائیل به آتشبس انجام دهد.
وی تأکید کرد اعمال فشار دیپلماتیک کافی بر اسرائیل ضروری است و تصریح کرد: غزه دوباره روی پای خود خواهد ایستاد و در این زمینه تردیدی نیست. تداوم ارسال کمکهای بشردوستانه بسیار مهم است و ما هیچگاه ارسال کمکها از طریق مصر را متوقف نکردهایم. کمکهای دولت و سازمانهای مردمنهاد با کاروان کامیون به غزه منتقل میشود. هفدهمین کشتی نیکی حامل کمکهای ما به بندر العریش رسیده است.
رئیسجمهور اردوغان با اشاره به محاصره غزه از سوی اسرائیل گفت مردم این منطقه به هر نوع کمک نیاز دارند و افزود: هدف ما بازسازی و احیای غزه است. اکنون زمان عمل است نه سخن. اسرائیل باید با تحریمها و توقف فروش سلاح، به عمل به وعدههای خود وادار شود و ما در این مسیر گام برمیداریم.
رئیسجمهور ترکیه درباره تشکیل نیروی ویژه در غزه گفت که گفتوگوها در این زمینه ادامه دارد و سازوکار اجرایی آن هنوز نهایی نشده است و ترکیه آماده است در همه زمینهها از غزه حمایت کند و هماکنون نیز کارهای زیربنایی دراینخصوص ادامه دارد.
اردوغان در بخش دیگری از سخنان خود به دیدارهایش در کشورهای خلیج اشاره کرد و گفت در دیدار با رهبران کویت، قطر و عمان درباره بازسازی غزه، سرمایهگذاری و همکاریهای اقتصادی و دفاعی گفتوگو شده است.
وی افزود: بازسازی غزه مسئولیتی مشترک است. نه فقط ترکیه یا مصر، بلکه هیچ کشوری بهتنهایی از عهده آن برنمیآید.
رئیسجمهور ادامه داد در تمام کشورهایی که دیدار داشتم، ارادهای جدی و صادقانه برای مشارکت در این روند مشاهده کردم. قطر یکی از کشورهای بوده که تاکنون بیشترین حمایت را از فلسطین کرده و غزه آزمونی برای وجدان جهان اسلام است و امیدواریم با سربلندی از این آزمون بیرون آییم.
رئیسجمهور ترکیه تصریح کرد حملات اسرائیل زیرساخت غزه را بهکلی ویران کرده است و گفت: نیاز به عملیات عمرانی عظیمی دارد. ابتدا باید آواربرداری انجام شود، سپس زیرساختها بازسازی گردد. بیمارستانها، مدارس، عبادتگاهها و نانواییها نابود شدهاند و بازسازی آنها کار آسانی نیست. اما با همکاری کشورهای خلیج، این گام را برخواهیم داشت. غزه شاهد فاجعهای بوده که وجدان بشریت را سالها شرمنده کرده است و ما باید برای مردم آن آیندهای با عزت و رفاه فراهم کنیم.
اردوغان در ادامه با اشاره به مذاکرات خود در عمان گفت: در دیدار با سلطان هیثم درباره تقویت همکاریهای دفاعی و اقتصادی گفتوگو کردیم و تصمیم گرفتیم شورای هماهنگی مشترک میان دو کشور تشکیل دهیم. همچنین ۱۶ سند همکاری در حوزههای صنایع دفاعی، انرژی، فناوری، صنعت و سرمایهگذاری امضا کردیم.
اردوغان درباره تسهیلات متقابل ویزا با عمان گفت از اول نوامبر شهروندان ترکیه میتوانند بدون نیاز به ویزا برای مدت معین به عمان سفر کنند.
وی یادآور شد که در جریان سفر، توگ، خودروی برقی ملی ترکیه به مقامات کویت و عمان هدیه داده شده است و شرکتهای صنایع دفاعی ترکیه در قطر و عمان دیدارهای مفیدی با طرفهای خود داشتهاند.
رئیسجمهور اردوغان افزود: با هماهنگی وزیر دفاع ملی، درباره خرید جنگندههای یوروفایتر که مدتی است در دست مذاکره با قطر و عمان است، با مقامات این کشورها گفتوگو کردیم. مذاکرات فنی در این زمینه مثبت پیش میرود.
رئیسجمهور ترکیه با اشاره به روند روابط با شورای همکاری خلیج گفت ترکیه سال گذشته پس از وقفهای طولانی، مذاکرات توافق تجارت آزاد با شورا را از سر گرفته است و تکمیل این توافق میتواند باعث رشد چشمگیر تجارت و سرمایهگذاریهای متقابل شود.
وی درباره روابط دوجانبه با کویت گفت: در سفر اخیر، چهار سند جدید در حوزههای حملونقل، انرژی و سرمایهگذاری امضا کردیم و درباره اجرای پروژههای دفاعی مندرج در پروتکل فروش دولت به دولت گفتوگو داشتیم.
رئیسجمهور اردوغان همچنین درباره دیدار با امیر قطر اظهار داشت: روابط ما با قطر در همه سطوح عالی است. در نشست کمیته عالی راهبردی، تحولات روابط را مرور کردیم. در موضوعات منطقهای مانند فلسطین، سوریه و افغانستان هماهنگی کامل داریم.
رئیسجمهور در پایان ابراز امیدواری کرد که سفر به کشورهای خلیج، نهتنها در جهت گسترش روابط دوجانبه بلکه برای صلح و ثبات منطقه و جهان اسلام نیز سودمند باشد.
