سیاست
4 دقیقه خواندن
بازی اقتصادهای بزرگ دنیا با نرخ بهره برای عبور از بحران
با ازبین رفتن آخرین نشانه‌های تورم شوک‌آور جهانی، حرکت به سمت کاهش هزینه‌های اخذ تسهیلات بانکی در آستانه حفظ شتاب قبلی خود قرار دارد؛ درحالی‌که پا به سالی پر از ابهام از لحاظ اقتصادی گذاشته خواهد شد
بازی اقتصادهای بزرگ دنیا با نرخ بهره برای عبور از بحران
معامله‌گران در بازار بورس نیویورک/ عکس: Reuters

اکنون که بانک مرکزی ایالات متحده آمریکا همچون همتایان خود در کشورهای بزرگ، اولین کاهش نرخ بهره را در دستور کار خود قرار داد، نگرانی‌ها در مورد قیمت‌های تمام شده برای مصرف‌کننده به‌طور فزاینده‌ای جای خود را به نگرانی‌های مربوط به رشد اقتصادی در سراسر جهان خواهند داد.

شاخص کلی نرخ بهره اخذ وام‌ در اقتصادهای پیشرفته نشان می‌دهد که از اکنون تا پایان سال، کاهش حدود ۴۰ واحد پایه رخ خواهد داد و تا پایان سال ۲۰۲۵ این کاهش بیش از دو برابر خواهد شد.

درحالی‌که بانک مرکزی آمریکا اکنون مسئولیت کاهشی شدن نرخ بهره را به عهده گرفته است، به احتمال فراوان این تغییرات با پیوستن اکثر اعضای گروه هفت و حتی کشورهایی مانند نروژ و استرالیا که تاکنون نسبت به این تغییرات مقاومت می‌کردند، گسترده خواهد شد.

کاهش نیم درصدی نرخ بهره توسط بانک مرکزی آمریکا و اقدامات غیرمنتظره بانک چین (PBOC) نشان می‌دهد که روند سیاست‌ بانک‌های مرکزی جهان از افزایش‌های مخرب تورم به مسیر کاهشی که باعث تقویت بازارها خواهد شد، تغییر کرده است. اقدام بانک مرکزی ژاپن (BOJ) در جهت مخالف این روند و تأثیرات آن بر تجارت حوزه «ین» یک جریان متقابل بزرگ محسوب می‌شود. جریان دوم ممکن است از انتخابات آمریکا ناشی شود و اگر وعده‌های انتخاباتی ترامپ درباره مالیات‌ها، تعرفه‌ها و اخراج‌ها عملی شود، مسیر اقتصاد تغییر و فدرال رزرو را مجبور به اصلاح مجدد برنامه‌های خود خواهد کرد.

انتظار می‌رود بانک مرکزی هند در راستای بازنگری سیاست‌های خود در تاریخ ۷ تا ۹ اکتبر، نرخ کلیدی بهره را در سطح ۶.۵ درصد بدون تغییر نگه دارد، چرا که احتمالاً تورم در این روزها دوباره افزایش یابد و از قله ۴ درصد عبور کند.
درحالی‌که نزدیک به ۲۰ ماه نرخ‌های بالای بهره اخذ وام باعث کند شدن روند تورم شده بود، انتظار می‌رود بانک مرکزی هند قبل از اینکه به کاهش نرخ بهره فکر کند، تثبیت هرچه بیشتر قیمت‌ها را هدف‌گذاری کند. از آن‌طرف تصمیم برای کاهش نرخ بهره نیز برای اعضای جدید کمیته سیاست پولی هند که در ۴ اکتبر در مسئولیت خود نصب خواهند شد، دشوار خواهد بود. بنابراین، بیشتر اقتصاددانان انتظار تغییر در سیاست‌های مالی و پولی را قبل از دسامبر ندارند.

بانک چین (PBOC) در ماه گذشته گسترده‌ترین مرحله از محرک‌های اقتصادی را از زمان شیوع پاندمی صادر کرد، که شامل کاهش نرخ بهره یک‌ساله به بیشترین میزان تاریخ و وعده کاهش دیگری در نرخ کوتاه‌مدت که مقامات دولت چین به‌طور فزاینده‌ای به‌دنبال آن هستند. این اقدام، که در میان نگرانی‌های فزاینده در میان مقامات و ناراحتی مصرف‌کنندگان چینی انجام شده است، احتمالاً برای افزایش رشد اقتصادی در درازمدت کافی نخواهد بود.

در منطقه یورو نیز با کاهش شتاب در رشد اقتصادی، سرمایه‌گذاران به‌طور فزاینده‌ای بر روی کاهش دوباره نرخ‌های بهره وام‌گیری توسط بانک مرکزی اروپا (ECB) در این ماه اعتقاد دارند. این اقدام به معنی کاهش سریع‌تر نرخ‌ها نسبت به روند سه‌ماهه‌ای است که سیاست‌گذاران اروپایی برای دو مرحله اولیه این دوره اتخاذ کرده‌اند. بدین ترتیب احتمال کاهش تورم به زیر هدف ۲ درصدی برای اولین‌بار از اواسط سال ۲۰۲۱ پیش‌بینی می‌شود
.
اما مقامات پیش‌بینی می‌کنند که در چند ماه آینده رشد قیمت‌ها دوباره شتاب بگیرد و برخی نگران هستند که این روند باعث شود بانک مرکزی اروپا به اهداف سال  ۲۰۲۵ خود دست نیابد. منتقدان هشدار می‌دهند که رشد دستمزدها و به‌تبع آن افزایش قیمت خدمات، همچنان ریسک‌های افزایشی را به همراه دارد. چنین نگرانی‌هایی می‌تواند سیاست‌گذاران را متقاعد کند که تا دسامبر صبر کنند.

اکسپلور
ترامپ: ایران در تلاش است جنگ را تا انتخابات طولانی کند
ایران: توافق کشتیرانی در تنگه هرمز روز دوشنبه در عمان امضا می‌شود
نشست سران بریکس در هند؛ جنگ ایران و امنیت انرژی در کانون توجهات
رئیس‌جمهور ایران: تنگه هرمز در صورت توقف محاصره و حملات آمریکا بازگشایی خواهد شد
ترامپ در سالگرد ۱۱ سپتامبر، جنگ با ایران را در کنار مبارزه آمریکا با تروریسم مطرح کرد
پزشکیان: فشارها علیه ایران وارد مرحله‌ای بسیار دشوار و خطرناک‌تر شده است
پیامدهای جنگ آمریکا و ایران بر صنعت جهانی نفت
ترکیه اسناد و تصاویر آرشیوی جنایات ارتش یونان در آنادولو را منتشر کرد
مقام یمنی: حوثی‌ها جزیره راهبردی میون در تنگه باب‌المندب را تصرف کردند
آمریکا در چارچوب «عملیات طرد اقتصادی» گروه‌های نیابتی ایران را هدف تحریم قرار داد
فرماندهان آمریکایی ارزیابی متفاوتی از جنگ ایران به ونس ارائه کرده‌اند
پزشکیان برای شرکت در اجلاس بریکس عازم هند شد
ترامپ: آمریکا به دلیل انتخابات میان‌دوره‌ای، حملات تمام‌عیار علیه ایران انجام نمی‌دهد
اختلاف در شورای امنیت درباره بازگشت تحریم‌های ایران
وزیر دفاع اسرائیل بار دیگر ایران را به حمله به تأسیسات انرژی تهدید کرد