تردد دریایی در تنگه هرمز در آستانه بازگشایی رسمی این گذرگاه راهبردی، نشانههایی از احیا را نشان میدهد؛ هرچند بر اساس اعلام پلتفرم رهگیری دریایی کپلر، سطح عبور و مرور همچنان نزدیک به وضعیت پیش از توافق اخیر ایران و آمریکا باقی مانده است.
طبق دادههای کپلر که روز چهارشنبه بهروزرسانی شد، روز دوشنبه هشت کشتی حامل مواد خام از تنگه هرمز عبور کردند و این رقم روز سهشنبه به شش کشتی رسید. این میزان با میانگین هفته گذشته، یعنی حدود هشت عبور روزانه، قابل مقایسه است.
با این حال، این رقم همچنان بسیار کمتر از سطح پیش از جنگ است؛ زمانی که بر اساس اعلام وبسایت اطلاعات دریایی لویدز لیست، روزانه حدود ۱۲۰ کشتی از این تنگه عبور میکردند. تنگه هرمز از مسیرهای حیاتی تجارت جهانی انرژی به شمار میرود و حدود یکپنجم صادرات جهانی هیدروکربنها، همراه با دیگر مواد خام ضروری، از این گذرگاه عبور میکند.
در نشانهای از کاهش تنش در منطقه، چند نفتکش وابسته به ناوگان سایه ایران که تحت تحریمهای بینالمللی قرار دارند، روزهای سهشنبه و چهارشنبه فرستندههای خود را دوباره فعال کردند. این فرستندهها برای ماهها خاموش شده بودند تا از رصد دریایی جلوگیری شود.
بر اساس اعلام پلتفرم رهگیری دریایی مارینترافیک، نفتکشهای «امبر»، «دیونا»، «سونیا ۱»، «استارلا»، «تور ۲» و «هیرو ۲» از جمله شناورهایی بودند که پیشتر فرستندههای خود را خاموش کرده بودند. به گفته کپلر، این کشتیها در جریان درگیری از جزیره خارگ نفت بارگیری کرده و با فرستندههای خاموش از مسیر تنگه هرمز، خلیج را ترک کرده بودند.
بیشتر این شناورها اکنون ارسال سیگنالهای سامانه شناسایی خودکار را از بندر چابهار ایران از سر گرفتهاند؛ بندری که در دهانه دریای عمان و حدود ۵۰۰ کیلومتری شرق تنگه هرمز قرار دارد.
در حالی که چارچوب حقوقی توافق هنوز روشن نیست، مارینترافیک اعلام کرد فعال شدن تقریباً همزمان فرستندههای این شناورها نشان میدهد که اپراتورهای آنها بهصورت هماهنگ عمل کردهاند.
بر اساس اعلام وبسایت رهگیری دریایی تنکرترکرز، برخی از این نفتکشها پیشتر از محدوده محاصره آمریکا عبور کرده بودند؛ محاصرهای که واشنگتن در اواسط آوریل در واکنش به انسداد عملی تنگه هرمز از سوی ایران اعمال کرده بود.
تهران روز سهشنبه اعلام کرد که محاصره آمریکا برداشته شده است، اما تاکنون تأییدی از سوی واشنگتن در این باره منتشر نشده است.
ایران و آمریکا قرار است روز جمعه در سوئیس یادداشت تفاهمی را برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه امضا کنند؛ توافقی که آغازگر دو ماه مذاکره خواهد بود و بازگشایی تنگه هرمز بهعنوان نخستین گام آن در نظر گرفته شده است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرده است که پس از امضای توافق، تنگه هرمز بهطور کامل بازگشایی خواهد شد.
با این حال، یک منبع اروپایی در صنعت کشتیرانی هشدار داده است که بازگشت تردد دریایی به وضعیت عادی زمان خواهد برد. او گفت: بنادر با ازدحام روبهرو خواهند شد و همه باید منتظر نوبت خود بمانند.
این منبع افزود: کل زنجیره لجستیکی باید دوباره سازماندهی شود.
